سال 8، شماره 28 - ( 6-1403 )
سال 8 شماره 28 صفحات 167-141 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Pornak P, Bakhshandefard H R, Noroozi A A. (2024). Study and Conservation of Four Metal Earrings were Found from: The Tepe Zaghe the Dam4-Karun Excavation (Article Taken from the Treatise). Parseh J Archaeol Stud. 8(28), 141-167. doi:10.22034/PJAS.8.28.141
URL: http://journal.richt.ir/mbp/article-1-703-fa.html
URL: http://journal.richt.ir/mbp/article-1-703-fa.html
پرناک پیمانه، بخشندهفرد حمیدرضا، نوروزی علیاصغر.(1403). مطالعه، بررسی فنی و مرمت چهار گوشوارۀ فلزی بهدستآمده از کاوشهای تپهزاغه (سد کارون 4) مطالعات باستانشناسی پارسه 8 (28) :167-141 10.22034/PJAS.8.28.141
1- دانشآموختۀ کارشناسیارشد مرمت اشیاء تاریخی و فرهنگی، گروه مرمت آثار تاریخی، دانشکدۀ حفاظت و مرمت، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران.
2- دانشیار گروه مرمت اشیا تاریخی و فرهنگی، دانشکدۀ حفاظت و مرمت، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران (نویسندۀ مسئول). ،hr.bakhshan@aui.ac.ir
3- استادیار گروه باستانشناسی، پژوهشکدۀ باستانشناسی، پژوهشگاه میراثفرهنگی و گردشگری، تهران، ایران.
2- دانشیار گروه مرمت اشیا تاریخی و فرهنگی، دانشکدۀ حفاظت و مرمت، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران (نویسندۀ مسئول). ،
3- استادیار گروه باستانشناسی، پژوهشکدۀ باستانشناسی، پژوهشگاه میراثفرهنگی و گردشگری، تهران، ایران.
چکیده: (3348 مشاهده)
در کاوش محوطۀ باستانی زاغه در منطقۀ کارون 4، اشیاء فلزی متعددی مربوط به دورۀ ایلام میانه کشف شده است. در این پژوهش چهار گوشوارۀ فلزی مکشوف از این محوطه با هدف مطالعات فنی و آسیبشناسی، ارائۀ طرح حفاظت-مرمت و انجام عملیات درمان مورد مطالعات آزمایشگاهی و دستگاهی قرار گرفته است؛ در همینراستا، دو پرسش اصلی بهشرح زیر مطرح شده، که سعیبر یافتن پاسخ مناسبی برای آن دارد؛ 1-ترکیب عنصری، نوع آلیاژ و نحوۀ ساخت چهار گوشوارۀ موردنظر چیست؟ 2- فرایند تخریب و خوردگی در اشیاء مذکور چگونه است؟ به اینمنظور، جهت شناسایی ترکیب آلیاژ و عناصر موجود در ریزساختار از میکروسکوپ الکترونی (SEM-EDS) و بهمنظور شناسایی روش ساخت و شکلدهی اشیاء از رادیوگرافی اشعۀ ایکس و متالوگرافی (OM) استفاده گردید. نتایج آنالیز شیمیایی اشیاء بیانگر تولید آنها از آلیاژ برنج، مس خالص، مفرغ و نقره بود. مطالعات میکروسکوپی نشانداد که ریزساختار نمونهها شامل ماتریس فلزی همراه با آخالهای سولفیدی و گویچههای سربی است. ساخت گوشوارۀ برنجی در چرخهای از کار سرد و آنیلینگ است و آخرین مرحلۀ شکلگیری آن کارِ سرد بوده است. گوشوارۀ مسی و نقرهای در چرخۀ متناوب چکشکاری و تابکاری ساخته شدهاند. در گوشوارۀ مفرغی وجود دندریتها بیانگر ساخت شئ بهروش ریختهگری است. پدیدۀ اتفاقافتاده در همۀ نمونهها نیز اکسیداسیون است؛ همچنین با استفاده از روشهای آنالیز پراش پرتوایکس (XRD) به شناسایی لایههای تشکیلشده پرداخته شد. در نمونههای ساختهشده از مس خوردگی، کوپریتی و مالاکیتی است، در لایۀ خوردگی شئ نقره نیز میزان کلر و اکسیژن افزایش یافته است که منجر به ایجاد اکسید نقره یا همان آکانتیت شده است.
نوع مقاله: پژوهشي |
موضوع مقاله:
میانرشتهای
دریافت: 1400/12/2 | پذیرش: 1401/3/1 | انتشار: 1403/6/10
دریافت: 1400/12/2 | پذیرش: 1401/3/1 | انتشار: 1403/6/10
فهرست منابع
1. - بخشندهفرد، حمیدرضا، (1389). بررسی آثار تاریخی فلزی در مرمت، اصفهان. دانشگاه هنر اصفهان.
2. - حسینیپناهصومعهسرایی، سولماز؛ عودباشی، امید؛ و مرتضوی، محمد، (1395). «مطالعۀ خوردگی در مفرغهای باستانی گورستان تول تالش گیلان». فصلنامۀ علوم و مهندسی خوردگی، 11: 83-69.
3. - خلعتبری، محمدرضا، (1383). کاوش باستانی در محوطههای تالش. تهران: سازمان میراثفرهنگی کشور
4. - صفاییقلاتی، مهشید؛ بخشندهفرد، حمیدرضا؛ و حصاری، مرتضی، (1397). «شناسایی ساختاری و نحوۀ ساخت سنجاقهای میلهای آلیاژ مسی منطقۀ چیاسبزغربی استان لرستان». پژوهشهای باستانشناسی ایران، 17: 104-85. DOI: 10.22084/nbsh.2018.11815
5. - طلایی، حسن، (1374). باستانشناسی و هنر ایران در هزارۀ اول پیشازمیلاد. تهران: سمت.
6. - طلایی، حسن، (1385). عصرمفرغ ایران. تهران: سمت
7. - طلایی، حسن، (1381). «سنتها و شیوههای تدفین در عصرآهن ایران (حدود 800-1450 پ.م.)». مجلۀ دانشکدۀ ادبیات و علومانسانی دانشگاه تهران، 162 و 163: 192-173.
8. - عودباشی، امید، (1392). «تحلیل ریختشناسی خوردگی و شرایط حفاظتی در مجموعههای مفرغی بهدستآمده از حفاری با تمرکز بر سیستم فلز-محیط-خوردگی». رسالۀ دکتری مرمت اشیاء دانشگاه هنر اصفهان (منتشرنشده).
9. - عودباشی، امید؛ امینامامی، سیدمحمد؛ و دوامی، پرویز، (1390). «ریختشناسی خوردگی در مفرغهای تاریخی: تحلیل فرایند مسزدایی در اشیاء مفرغی هفتتپه خوزستان». نشریه مرمت و معماری ایران، 8: 93-83. DOR: 20.1001.1.23453850.1390.1.1.7.5
10. - عودباشی، امید؛ و حسنپور، عطا، (1395)، «مطالعات آزمایشگاهی برروی آلیاژ و ریزساختار اشیاء مفرغی محوطۀ عصرآهن باباجیلان لرستان». مطالعات باستانشناسی، 13: 149-133. https://doi.org/10.22059/jarcs.2016.59499
11. - مرتضوی، محمد، (1393)، «ردیابی فناوری ساخت در ریزساختارهای آثار فلزی تاریخی». برگزیدۀ مقالات اولین و دومین همایش ملی کاربرد تحلیل های علمی در باستانسنجی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز.
12. - مقری، منصوره، (1391). «ارائۀ طرح حفاظتی و مرمتی ضریح نقرهای (ضریح چهارم) حرم مطهر حضرت رضا(ع) واقع در موزۀ آستان قدس رضوی». پایاننامۀ کارشناسیارشد مرمت اشیاء دانشگاه هنر اصفهان (منتشرنشده).
13. - نوروزی، علیاصغر، (1385). «گزارش بررسی باستانشناسی محدودۀ آبگیر سد کارون 4». تهران: مرکز اسناد پژوهشکدۀ باستانشناسی (منتشرنشده).
14. - نوروزی، علیاصغر، (1387). «گزارش فصل اول کاوش باستانشناسی محوطۀ باستانی زاغه». تهران: مرکز اسناد پژوهشکدۀ باستانشناسی (منتشرنشده).
15. - نوروزی، علیاصغر، (1388). «گزارش فصل دوم کاوش باستانشناسی محوطۀ باستانی زاغه». تهران: مرکز اسناد پژوهشکدۀ باستانشناسی (منتشرنشده).
16. - نعیمیطرئی، پرستو؛ و وطندوستحقیقی، رسول، (1394). «اهمیت تحلیل لایههای خوردگی در مطالعۀ فنی آثار فلزی تاریخی». مطالعات باستانسنجی، 1: 30-17. DOI: 10.29252/jra.1.1.17
17. - نعیمیطرئی، پرستو؛ و خدیر، شیبا، (1395). «شیمی خوردگی و حفاظت آثار تاریخی مفرغی». نخستین سمینار شیمی کاربردی ایران، دانشکدۀ شیمی دانشگاه تبریز https://sid.ir/paper/862780/fa
18. - یداللهی، عاطفه؛ بخشندهفرد، حمیدرضا؛ و ایروانیقدیم، فرشید، (1395). «مطالعۀ آلیاژ و روش ساخت النگوهای اقوام مهاجر اوراسیا، نمونۀ موردی النگوهای بهدستآمده از کورگان هشت جعفرآباد». مطالعات باستانشناسی، 13: 204-191. https://doi.org/10.22059/jarcs.2016.59502
20. - Akinfiev, N. N. & Zotov, AV., (2016). “Solubility of chlorargyrite in water: New experimental data and apredictive modelvalid for a wide rang if temperatures (273-873K) and water densities(0.01-1g.cm-3)”. Geochimica et Cosmochica Acta, 178: 178-19. https://doi.org/10.1016/j.gca.2016.01.027
21. - Bakhshandefard, H. R., (2010). Investigating the metalworks historical in restoration. Publications: Isfahan Art University, First edition (in Persian).
22. - Constantinides, I. & Adriaens, A., (2002). “Surface characterization of artificial corrosion layers on copper alloy reference materials”. Applied Surface Science, 189: 90-101. https://doi.org/10.1016/S0169-4332(02)00005-3
23. - Costello, S., (2005). “An investigation of early Chines mirrors at the Harvard University Art”. Harvard University Art, ANAGPIC: 1-15.
24. - Hosseini Panah, S., Oudbashi, O., Mortazavi, M., (2015). “Corrosion study in ancient bronzes of Tol Talesh cemetery, Gilan”. Corrosion Science and Engineering Quarterly, 11: 83-69 (In Persian).
25. - Khalatbari, M., (2013). Ancient exploration in Talash sites. Cultural Heritage Organization of the country (in Persian).
26. - Moghri, M., (2012). “ Master's thesis with the title of presentation of the conservation and restoration plan of the silver shrine (fourth shrine) of the Holy Shrine of Hazrat Reza located in the Qods Razavi Museum”. Isfahan university of art (In Persian).
27. - Mortazavi, M., (2013). “Tracing the manufacturing technology in the microstructures of historical metal works. Selected articles of the first and second national conference on the use of scientific analysis in archeology”. Islamic Art University of Tabriz (In Persian).
28. - Mortazavi, M., Salehi Kakhki, A., Golozar, M. & Talai, H., (2011). “Preliminary Metallurgical investigation of Copper-Based artifacts at Tepe Sagzabade in Ghazvin plain, Iran (1500-800BC)”. Iranian Journal of Archaeological Studies, 1 (2): 49-59
29. - Naimi Tarai, P. & Khadir, Sh., (2015). “Corrosion chemistry and preservation of historical bronze monuments”. The first applied chemistry seminar of Iran, Faculty of Chemistry, Tabriz University. https://sid.ir/paper/862780/fa (In Persian).
30. - Naimi Tarai, P., Vatandoost, R., (2014). “The importance of analyzing corrosion layers in the technical study of historical metal artifacts”. Archeological studies. 1: 17-30. DOI: 10.29252/jra.1.1.17 (In Persian).
31. - Noruzi, A. A., (2017). “Report of the first chapter of the archaeological excavation of the ancient site of Zagheh”. Tehran: Archives of the Research Institute of Archaeology (Unpublished), (in Persian).
32. - Noruzi, A. A., (2006). “Archeological investigation report of Karun Dam catchment area 4”. Archives of the General Directorate of Cultural Heritage, Handicrafts and Tourism of Shahrekord (Unpublished), (in Persian).
33. - Noruzi, A. A., (2018). “Report of the second chapter of the archaeological excavation of the ancient site of the slum”. Tehran: Archives of the Research Institute of Archaeology (Unpublished), (in Persian)
34. - Odbashi, O., Hasanpour, A., (2015). “Laboratory studies on alloy and microstructure of bronze objects in Babajilan Iron Age area of Lorestan”. Archaeological researches of Iran. https://doi.org/10.22059/jarcs.2016.59499 (In Persian).
35. - Oudbashi, O., Mortazavi, M. (2011). “Some Aspects of Heat Treatment in Ancient and Historic Copper Alloy Artefacts”. International Conference on Materials Heat Treatment.
36. - Oudbashi, O., Amin Emami, S. M. & Davami, P., (2012). “Bronze in Archaeology: A Review of the Archaeometallurgy of Bronze in Ancient Iran”. In: Copper alloys – early applications and current performance-enhancing processes. ed. L. Collini: 153-178 Rijeka: In Tech 2012. doi.org/10.5772/32687.
37. - Oudbashi, O. & Mortazavi, M., (2011). “Some Aspects of Heat Treatment in Ancient and Historic Copper Alloy Artefacts”. International Conference on Materials Heat Treatment.
38. - Oudbashi, O., (2013). “Corrosion morphology analysis and protective conditions in bronze collections obtained from drilling focusing on the metal-environment-corrosion system”. PhD Thesis, Isfahan University of Arts (In Persian).
39. - Oudbashi, O., Aligol, D., Mishmastnehi, M. & Barnoos, V., (2018). “The Elamitemetalworkers: multianalytical study on copper objects”. Archaeological and Anthropological Sciences, 11: 2059–2072. DOI: 10.1007/s12520-018-0636-4
40. - Oudbashi, O., Aligol, D., Mishmastnehi, M. & Barnoos, V., (2019). “The Elamitemetalworkers: multianalytical study on copper objects”. Archaeological and Anthropological Sciences, 11: 2059–2072. DOI: 10.1007/s12520-018-0636-4
41. - Oudbashi, O., Amin Emami, S. M., Malekzadeh, M., Hassanpour, A. & Davami, P., (2013). “Archaeometallurgical studies vessels from Sangtarashan, Lurestan,w- Iran”. Iranica Antiqua, XLVIII: 147-174. DOI:10.2143/IA.48.0.2184698
42. - Oudbashi, O., Emami, M. & Davami, P., (2017). “Corrosion morphology in historical bronzes: analysis of copper removal process in Haft Tepe bronze objects of Khuzestan”. Journal of restoration and architecture of Iran, 1 (1): 83-95. DOR: 20.1001.1.23453850.1390.1.1.7.5 (In Persian).
43. - Oudbashi, O., Emami, S M., & Davami, P., (2012). “Bronze in Archaeology: A Review of the Archaeometallurgy of Bronze in Ancient Iran. In: Copper alloys – early applications and current performance-enhancing processes”. 1390.1.1.7.5.2345385.1.1. 1.20 (In Persian).
44. - Oudbashi, O., Emami, S. M., Malekzadeh, M., Hassanpour, A. & Davami, P., (2013). “Archaeometallurgical studies vessels from Sangtarashan, Lurestan,w- Iran”, Iranica Antiqua, XLVIII: 147-174
45. - Robbiola, L., Blengion, J., Fiaud, C., (1998). “Morphology and Mechanisms fFormation of Natural Patinas on Archaeological Cu-Sn Alloys”. Corrosion Science, 40 (12): 2083-2111. https://doi.org/10.1016/S0010-938X(98)00096-1
46. - Robbiola, L., Blengion, J. & Fiaud, C., (1998). “Morphology and Mechanisms fFormation of Natural Patinas on Archaeological Cu-Sn Alloys”. Corrosion Science, 40(12): 2083-2111. doi.org/10.1016/soo10-938x(98)00096-1
47. - Safai Qalati, M., Bakhshandefard, HR. & Hissari, M., (2017). “Structural identification and manufacturing method of copper alloy bar pins in Chiasbezgharbi area of Lorestan province”. Archaeological researches of Iran. 8 (17): 85-104. DOI: 10.22084/nbsh.2018.11815 (In Persian).
48. - Scott, D., (1991). Metallography and microstructure of ancient and historic metals. The Getty Conservation Institute, The J. Paul Getty Museum in Association with Archetype books (In Persian).
49. - Talae, H., (1995). Archeology and art of Iran in the first millennium BC. Organization of study and editing of humanities books of universities (in Persian (.
50. - Talaee, H., (2002). “Burial traditions and practices in the Iron Age of Iran (about 800-1450 BC)”. Journal of Faculty of Literature and Human Sciences, University of Tehran, 162 & 163: 192-173 (in Persian)
51. - Talae, H., (2006). Empty era Iran. Study and writing of humanities books (in Persian).
52. - Valerio, P., Silva, R. J. C., Araújo, M.F., Soares, A.M.M., Barros, L., (2012). “A multianalytical approach to study the Phoenician bronze technology in the Iberian Peninsula- a view from Quinta do Almaraz”. Journal of Material Characterization, 67: 74-82. https://doi.org/10.1016/j.matchar.2012.02.020
53. - Wadsak, M., Constantinides, I., Vittiglio, G., Adriaens, A., Janssens, K. & Schreiner, M., (2000). “Multianalytical Study of Patina Formed on Archaeological Metal Objects from Bliesbruck-Reinheim”. Microchimica Act, 133: 159-164. https://link.springer.com/article/10.1007/s006040070086
54. - Yadollahi, A., Bakhshandefard, H. R. & Iravanighadim, F., (2015). “A study of the alloy and method of making bangles of Eurasian migrant tribes, a case study of bangles obtained from Jafarabad Kurgan Hasht”. Archaeological studies. 8 (1): 191-204. https://doi.org/10.22059/jarcs.2016.59502 (In Persian).
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |