سال 8، شماره 27 - ( 3-1403 )
سال 8 شماره 27 صفحات 104-81 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Davachi P, Niknami K, Alibaigi S. (2024). A Direction Other than North: An Analysis on Deviation from North in Fire-Related Monuments of the Sassanid Era. Parseh J Archaeol Stud. 8(27), 81-104. doi:10.22034/PJAS.8.27.81
URL: http://journal.richt.ir/mbp/article-1-612-fa.html
URL: http://journal.richt.ir/mbp/article-1-612-fa.html
دواچی پریا، نیکنامی کمالالدین، علیبیگی سجاد.(1403). سویی بهجز شمال، تحلیلی بر وضعیت انحراف از شمال در بناهای مرتبط با آتش دورۀ ساسانی مطالعات باستانشناسی پارسه 8 (27) :104-81 10.22034/PJAS.8.27.81
1- دانشجوی دکتری باستانشناسی، گروه باستانشناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران.
2- استاد گروه باستانشناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران ،Kniknami@ut.ac.ir
3- استادیار گروه باستانشناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
2- استاد گروه باستانشناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران ،
3- استادیار گروه باستانشناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
چکیده: (2515 مشاهده)
بررسی بناهای مرتبط با آتش در دورۀ ساسانی مانند آتشکدهها و چهارتاقیها نشان میدهد که عوامل متعددی برای ساخت این بناها بهعنوان مکان مهم انجام مراسم دینی و آئینی درنظر گرفته میشده است و یکی از این عوامل توجه به انحراف از جهت شمال جغرافیایی بوده است؛ در اوستا و متون پهلوی مانند: وندیداد، خردهاوستا، گزیدههای زادسپرم، بندهشن، ارداویرافنامه و دیگر متون، جهت شمال دروازۀ جهنم و جایگاه اهریمن و دیوان دانسته شده است. بر ایناساس هدف از پژوهش پیشِرو با توجه به سکوت اوستا در رابطه با آتشکدهها، روشنساختن میزان توجه به مسائل دینی، آئینی و اساطیری در هنگام برپا ساختن آتشکدهها است. از اینرو، با هدف پاسخگویی به این پرسش که، آیا میتوان انحراف از شمال و ساختهشدن نیایشگاههای مرتبط با آتش در جهات فرعی و قرارگیری عناصر داخلی نیایشگاهها در جهتی که هنگام انجام مراسم رو به شمال نداشته باشند، را با دلایل دینی و آئینی مرتبط دانست؟ تلاششده است تا با رویکرد تاریخی-تحلیلی و با استناد به شواهد باستانشناختی و انطباق آن با متون پهلوی و رسوم امروزی زرتشتیان دلایل توجه به انحراف از شمال بررسی گردد. دستاورد مطالعۀ بناهای مذهبی دورۀ ساسانی گویای این امر است که با توجه به جایگاه اهریمن و دیوان دانستن جهت شمال در آئین زرتشتی و اساطیر ایرانی، نهتنها در هنگام اجرای مراسم آئینی زرتشتی جایگاه موبدان دارای اهمیت بوده و از رو به شمال داشتن اجتناب میشده است، بلکه در بیشتر موارد بناهای مهم دورۀ ساسانی نظیر آتشکدهها و کاخها نیز در جهات فرعی ساخته میشدند و یا ورودی اصلی به ساختمان در جهتی بهغیر از جهت شمال ایجاد میشده است؛ از اینرو، میتوان اینگونه پنداشت که برخی از دلایل آئینی و اساطیری علت توجه به انحراف از شمال درمیان بناهای مذهبی دورۀ ساسانی بوده است.
نوع مقاله: پژوهشي |
موضوع مقاله:
تخصصی باستانشناسی
دریافت: 1400/5/2 | پذیرش: 1400/7/15 | انتشار: 1403/3/10
دریافت: 1400/5/2 | پذیرش: 1400/7/15 | انتشار: 1403/3/10
فهرست منابع
1. - آموزگار، ژاله، (1376). تاریخ اساطیری ایران. تهران: سمت.
2. - آموزگار، ژاله، (1392). «ایزدانی که با سال نو به زمین بازمیگردند». بخارا، 15 (92): 37-47.
3. - بویس، مری، (1386). «دیانت زرتشتی در دوران متأخر». در: دیانت زرتشتی، مجموعه سه مقاله از پروفسور کای بار، پروفسور آسموسن و دکتر مری بویس، ترجمۀ فریدون وهمن، تهران: جامی.
4. - پورداود، ابراهیم، (1308). ادبیات مزدیسنا: یشتها قسمتی از کتاب مقدس اوستا. ج. 2، بمبئی: انجمن زرتشتیان ایرانی بمبئی و انجمن ایران لیگ بمبئی.
5. - پورداود، ابراهیم، (1310). خرده اوستا جزوی از نامه مینوی اوستا. بمبئی: انجمن زرتشتیان ایرانی بمبئی و انجمن ایران لیگ بمبئی.
6. - پورداود، ابراهیم، (1384). گاتها، کهنترین بخش اوستا. تهران: اساطیر.
7. - جاوری، محسن، (1394). «آتشکدۀ محوطه ویگل و هراسکان». پژوهشنامه کاشان، 8 (1): 78-97. https://sh-kashan.kashanu.ac.ir/article_110935.html
8. - خسروی، شکوه؛ و رشنو، اصغر، (1393). «کاوش اضطراری محوطۀ پلنگگرد شهرستان اسلامآباد، کرمانشاه». مجموعه مقالههای کوتاه دوازدهمین گردهمایی سالانه باستانشناسی ایران، 29 تا 31 اردیبهشت 1393، ویراستۀ کوروش روستائی و مهران غلامی، تهران: پژوهشگاه میراثفرهنگی و گردشگری: 177-179.
9. - دارمستتر، جیمس، (1384). مجموعه قوانین زردشت (وندیداد اوستا). ترجمۀ موسی جوان، تهران: دنیای کتاب.
10. - دریایی، تورج، (1392). «پادشاهی در اوایل دورۀ ساسانی». در: ساسانیان. بهکوشش: وستا سرخوشکرتیس و سارا استوارت، ترجمۀ کاظم فیروزمند، تهران: نشر مرکز.
11. - دوستخواه، جلیل، (1385). اوستا: کهنترین سرودها و متنهای ایرانی. دو جلد، تهران: مروارید.
12. - دوشنگیمن، ژاک، (1385). دین ایران باستان. ترجمۀ رویا منجم، تهران: علم.
13. - رضائینیا، عباسعلی، (1397). «ملاحظاتی دربارۀ ساختار معماری و کاربری چهارتاقی نیاسر». پژوهشهای باستانشناسی ایران، 8 (17): 141-160. https://doi.org/10.22084/nbsh.2018.14355.1628
14. - رضوانی، حسن، (1385). آتشکدۀ شیان (بروشور منتشرشده توسط پایگاه میراثفرهنگی محور ساسانی کرمانشاه-قصرشیرین).
15. - روتر، اسکار، (1387). «تاریخچه معماری ساسانی». در: سیری در هنر ایران، از دوران پیشازتاریخ تا امروز، جلد دوم: دورۀ ساسانی، زیر نظر: آرترآپم پوپ و فیلیس اکرمن، ترجمۀ مهدی مقیسه و محمدعلی شاکریراد، تهران: علمی و فرهنگی.
16. - رهبر، مهدی، (1376). «کاوشهای باستانشناسی بندیان درگز». گزارشهای باستانشناسی (1)، تهران: پژوهشکدۀ باستانشناسی: 9-38.
17. - زبانآور، علیرضا؛ مرتضایی، محمد؛ و شعبانی صمغانی، رضا، (1399). «تأملی در کاربری برخی عناصر داخلی نیایشگاههای دوره ساسانی: منطبقسازی یافتههای نواحی شرقی فارس و غرب کرمان با شواهد باستانشناختی مناطق غرب ایران». پژوهشهای باستانشناسی ایران، 10 (26): 75-96. https://doi.org/10.22084/nbsh.2019.17943.1868
18. - سرخوشکرتیس، وستا، (1393). اسطورههای ایرانی. ترجمۀ عباس مخبر، تهران: نشر مرکز.
19. - شیپمن، کلاوس، (1396). مبانی تاریخ ساسانیان. ترجمۀ کیکاوس جهانداری، تهران: فرزان روز.
20. - علیبیگی، سجاد، (1391). «آیا شئ گچی مکشوفه از محوطۀ چمنمشت، نشانی از یک آتشکدۀ دورۀ ساسانی دارد؟». پژوهشهای باستانشناسی مدرس، 4 (8): 196-202.
21. - علیبیگی، سجاد؛ و مکگینیس، جان، (1398). «ترانشههای لایهنگاری را کجا حفر کنیم؟ یادداشتی دربارۀ ارتباط میان روند شکلگیری محوطههای باستانی، محل ترانشه و نتایج کاوشهای لایهشناختی». باستانشناسی، 3 (3): 46-68. https://archj.richt.ir/article-10-310-fa.html
22. - فرنبغدادگی، (1397). بندهشن. ترجمۀ مهرداد بهار، تهران: توس.
23. - فرهوشی، بهرام، (1379). ایرانویج. تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
24. - کالج، مالکوم، (1385). اشکانیان. ترجمۀ مسعود رجبنیا، تهران: هیرمند.
25. - کسمائی، مرتضی، (1363). اقلیم و معماری. تهران: شرکت خانهسازی.
26. - گدار، آندره و همکاران، (1371). آثار ایران. ترجمۀ ابوالحسن سروقدمقدم، مشهد: مؤسسۀ چاپ و انتشارات آستان قدس رضوی.
27. - گزیدههای زادسپرم. (1366). ترجمۀ محمدتقی راشدمحصل، تهران: مؤسسۀ مطالعات و تحقیقات فرهنگی.
28. - گیرشمن، رومن، (1370). هنر ایران در دوران پارتی و ساسانی. ترجمۀ بهرام فرهوشی، تهران: علمی و فرهنگی.
29. - لبافخانیکی، میثم، (1393). «گزارش مقدماتی فصل اول کاوش در عرصه چهارتاقی بازه هور». اثر، 35 (67): 85-90. http://journal.richt.ir/athar/article-1-88-fa.html
30. - محمدیفر، یعقوب؛ و مترجم، عباس، (1390). «جولیان: آتشکدۀ نویافته ساسانی در آبدانان ایلام». باغنظر، 8 (19): 77-87. https://www.bagh-sj.com/article_722.html
31. - محمدیفر، یعقوب؛ علیان، علمدار؛ و دینلی، عادله، (1391). «گونهشناسی تحلیلی چهارطاقیهای استان اصفهان». مطالعات شهر ایرانی اسلامی، 2 (8): 85-96.
32. - مرادی، یوسف، (1388). «چهارتاقی میلمیلگه؛ آتشکدهای از دورۀ ساسانی». مطالعات باستانشناسی، 1 (1): 155-183. https://jarcs.ut.ac.ir/article_28636.html
33. -مرتضایی، محمد، (1384). «گزارش مقدماتی گمانهزنی و ساماندهی محوطه تپۀ B قبرستان شرقی روستای کاکا شهرستان گنبدکاووس». گزارشهای باستانشناسی (4)، تهران: پژوهشگاه میراثفرهنگی و گردشگری: 187-198.
34. - مزداپور، کتایون، (1369). شایست ناشایست؛ متنی به زبان فارسی میانه (پهلوی ساسانی)، تهران: مؤسسۀ مطالعات و تحقیقات فرهنگی.
35. - معتمدی، نصرتالله، (1371). «مهرابه ویزنهار قلعه کهزاد». میراثفرهنگی، 3 (5): 8-16.
36. - موله، م.، (1377). ایران باستان. ترجمۀ ژاله آموزگار، تهران: توس.
37. - نیبرگ، هنریک ساموئل، (1382). دینهای ایران باستان. ترجمۀ سیفالدین نجمآبادی، کرمان: دانشگاه شهید باهنر کرمان.
38. - وتلین، ال. سی، (1387). «ساختمانهای ساسانی نزدیک کیش». در: سیری در هنر ایران، از دوران پیشازتاریخ تا امروز، جلد دوم: دورۀ ساسانی، زیر نظر آرترآپم پوپ و فیلیس اکرمن، ترجمۀ علیرضا پلاسید، تهران: علمی و فرهنگی.
39. - هاشمیزرجآباد، حسن؛ خادمی ندوشن، فرهنگ؛ موسویکوهپر، سید مهدی؛ و نیستانی، جواد، (1389). «چهارتاقی خانۀ دیو، آتشکدهای نویافته از دورۀ ساسانی». باغنظر، 7 (15): 79-92. https://www.bagh-sj.com/article_14.html
40. - هالیر، اولریش، (1354). «دژ آتشگاه و چهارطاق نخلک». گزارشهای باستانشناسی ایران، هیأت باستانشناسان آلمانی، ترجمۀ سروش حبیبی، تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب.
41. - هژبری، علی، (1391). «تحول در ساختار مذهبی دورۀ ساسانی؛ آتشکدهها-مطالعه موردی: بنای بازه هور». کندوکاو، 4 (6): 77-124.
42. - هوگی، هانس، (1379). قلعه دختر-آتشکده (بناهای تاریخی ساسانی فیروزآباد-فارس). ترجمۀ فرزین فردانش، تهران: پژوهشگاه سازمان میراثفرهنگی.
43. - هینلز، جان، (1385). شناخت اساطیر ایران، ترجمۀ ژاله آموزگار و احمد تفضلی، تهران: چشمه.
44. - یاسمی، رشید، (1314). «ارداویرافنامه». مجلۀ مهر، 3 (1): 9-16.
45. - یغمایی، احسان (اسماعیل)، (1394). «چهارتاقی محمدآباد، دشتستان/برازجان». باستانپژوهی، 17: 50-58.
46. - یوسفوند، یونس؛ و میری، فرشاد، (1398). «کَلِک تَمِرخو: چهارتاقی نویافته از دورۀ ساسانی در غرب لرستان (طرحان)». پژوهشهای باستانشناسی ایران، 9 (21): 130-150. https://doi.org/10.22084/nbsh.2019.16396.1749
48. - Alibaigi, S., (2013). “Is the Plaster Object Unearthed in Cham-e Nemesht Evidence for a Sassanid Fire Temple?”. Modares Archaeological Research, 4 (8): 196-202. (In Persian).
49. - Alibaigi, S. & MacGinnis, J., (2020). “Where Do We Excavate Stratigraphic Trenches? A Note on the Relationship between the Site Formation Process, Trench Location and Stratigraphic Excavation Results”. Archeology, 3 (3): 46-68. (In Persian). https://archj.richt.ir/article-10-310-fa.html
50. - Amouzgar, J., (1997). Mythological History of Iran. Samt Publisher, Tehran. (In Persian).
51. - Amouzgar, J., (2013). “Izadani ke ba sal-e no be zamin bazmigardand”. Bukhara, 15 (92): 37-47. (In Persian).
52. - Azarnoush, M., (1987). “Fire Temple and Anahita Temple: A Discussion on Some Iranian Places of Worship”. Mesopotamia, 22: 391-401.
53. - Bier, L., (1986). Sarvistan: A Study in Early Iranian Architecture. Pennsylvania State University Press.
54. - Bier, L., (1993). “The Sasanian Palaces and Their Influence in Early Islam”. In: G. Necipoglu (ed.), Ars Orientalis, 23: 57-66.
55. - Boucharlat, R. & Lecomte, O., (1987). Fouilles De Tureng Tepe Sous la direction Deshayes. Les Périodes Sassanides et Islamiques. Editions Recherche sur les Civilisations, Paris.
56. - Boucharlat, R., (2014). “Fire Altars and Fire Temples in the First Millennia BC/AD in the Iranian World: Some Remarks”. Proceedings of the 8th International Congress on the Archaeology of the Ancient Near East, 30 April–4 May 2012, University of Warsaw, 1: 7-25.
57. - Boyce, M., (1968). “On the Sacred Fires of the Zoroastrians”. Bulletin of the School of Oriental and African Studies, 31(1): 52-68.
58. - Boyce, M., (1975). “On the Zoroastrian Temple Cult of fire”. Journal of the American Oriental Society, 95(3): 454-465.
59. - Boyce, M., (1977). A Persian Stronghold of Zoroastrianism: Based on the Ratanbai Katrak Lectures, 1975. Oxford at the Clarendon Press.
60. - Boyce, M., (1979). Zoroastrians: Their Religious Beliefs and Practices. Routledge & Kegan Paul Ltd, London.
61. - Boyce, M., (1982). A History of Zoroastrianism. Vol. 2: Under the Achaemenians. Brill, Leiden/New York.
62. - Boyce, M., (2007). “Diyānat-i Zartushti dar Doran Moteakher”. In: Majmu'ah-i sih Maqālah az Barr, K., J. P., Asmussen, M., Boyce, Trans by: F. Vahman, Jami Publisher: 129-183. (In Persian).
63. - Boyd, J., & Kotwal, F., (1983). “Worship in a Zoroastrian Fire Temple "the H. B. Wadia Ātaš Bahrām”. Indo-Iranian Journal, 26(4): 293-318. http://www.jstor.org/stable/24653956
64. - Choksy, J. K., (1989). Purity and Pollution in Zoroastrianism: Triumph over Evil. University of Texas Press, Austin.
65. - Choksy, J. K., (2006). “Altars, Precincts, and Temples: Medieval and Modern Zoroastrian Praxis”. Iran, 44: 327-346. https://doi.org/10.1080/05786967.2006.11834693
66. - Choksy, J. K., (2007). “Reassessing the Material Contexts of Ritual Fires in Ancient Iran”. Iranica Antiqua, 42: 229-269. https://poj.peeters-leuven.be/content.php?url=article&id=2017878&journal_code=IA
67. - Colledge, M. A. R., (2006). The Parthians. Trans by: M. Rajabnia, Hirmand Publisher, Tehran. (In Persian).
68. - Darmesteter, J., (2005). Avesta Vendidad. Trans by: M. Javan. Donyay-e Ketab Publisher, Tehran. (In Persian).
69. - Daryaee, T., (2013). “Kingship in Early Sasanian Iran”. In: V. Sarkhosh Curtis & S. Stewart (eds.), The Sasanian Era. Trans by: K. firoozmand, Markaz Publisher, Tehran. (In Persian).
70. - Deshayes, J., (1973). “Rapport Préliminaire sur la Neuvième Campagne de Fouille àTureng Tépé (1971)”. Iran, 11(1): 141-152.
71. - Doustkhah, J., (2006). Avesta: the ancient Iranian Hymns & Texts. Morvarid Publisher, Tehran. (In Persian).
72. - Duchesne-Guillemin, J., (2006). Religion of Ancient Iran. Trans. by: R. Monajem, Elm Publisher, Tehran. (In Persian).
73. - Farehvashi, B., (2000). Iranvij. Tehran University Publisher, Tehran. (In Persian).
74. - Farnbaq Dadagi, (2018). Bundahesh. Trans by: M. Bahar, Toos Publisher, Tehran. (In Persian).
75. - Gignoux, P., (2003). “Hell I. in Zoroastrianism”. Encyclopædia Iranica, 12(2): 154-156. https://www.iranicaonline.org/articles/hell-i
76. - Girshman, R., (1991). L’Art Del Iran/Parthes et Sassanides. Trans. by: B. Farehvashi, Elmi va Farhangi publishers, Tehran. (In Persian).
77. - Godard, A. et al., (1992). Athar-e Iran. Trans. by: A. Sarvghad Moghaddam, astan Quds Razavi, Mashhad. (In Persian).
78. - Gozidehay-e Zadesparam, (1987). Rashed Mohassel, M. T. (ed.), Institute of Cultural Studies and Research ,Tehran. (In Persian).
79. - Gropp, G., (1969). “Die Funktion des Feuertemples der Zoroaster”. AMI., 2: 166-173.
80. - Hallier, U. W., (1975). Fort, Atashgah und Chahar Taq von Nakhlak, Überreste einer sasanidischen Bergbausiedlung. Trans. by: S. Habibi, Book Translation and Publishing Company, Tehran. (In Persian).
81. - Hashemi Zarjabad, H.; Khademi Nadoshan, F.; Mosavi Kouhpar, M. & Neyestani, J., (2010). “The Demon House Square Dome, a Newly Discovered Sassanian Fire Temple”. Bagh-e Nazar, 7(15): 79-92. (In Persian). https://www.bagh-sj.com/article_14.html
82. - Herzfeld, E., (1935). Archaeological History of Iran. Oxford University Press, London.
83. - Herzfeld, E., (1941). Iran in the Ancient East. Oxford University Press.
84. - Hinnells, J., (2006). Persian Mythology. Trans, by: J. Amouzgar, & A. Tafazzoli. Cheshmeh Publisher, Tehran. (In Persian).
85. - Hozhabri, A., (2012). “The Evolution of Religious Architecture in the Sasanian Period; Fire Temple-Case Study: Baze-Hur”. Kand o Kav (6): 77-124. (In Persian).
86. - Huff, D., (1975). “Sasanian Čāhār Tāqs in Fars”. In: Firuz Bagherzadeh (ed.), Proceedings of the 3rd Annual Symposium on Archaeological Research in Iran 1974, Tehran: 243-254.
87. - Hugi, H., (2000). Ghala Dokhtar atachkade. Trans. by: F. Fardanesh. Research Institute of Cultural Heritage, Tehran. (In Persian).
88. - Javari, M., (2015). “Atashkade-ye Mohavate-ye Vigol and Haraskan”. Pazhoheshname-ye Kashan, 8 (1): 78-97. (in Persian). https://sh-kashan.kashanu.ac.ir/article_110935.html
89. - Kaim, B., (2004). “Ancient Fire Temples in the Light of the Discovery at Mele Hairam”. Iranica Antiqua, 39: 323-337. https://poj.peeters-leuven.be/content.php?url=article&id=503900&journal_code=IA
90. - Kasmaii, M., (1983). Eghlim va Memari. Sherkat Khanesazi, Tehran. (In Persian).
91. - Keall, E. J., (1982). “Qal’eh-i Yazdgird: An Overview of the Monumental Architecture”. Iran, 20: 51-72. https://doi.org/10.2307/4299721
92. - Khosravi, Sh. & Rashno, A., (2014). “Gozaresh-e Mokhtasari az Kavosh-e Ezterari Mohavat-e Palang Gerd-e Shahrestan-e Islam Abad-e Gharb, Kermanshah”. In: K. Roustaei, & M. Gholami (eds.), Short Articles of the 12th Annual Symposium of Iranian Archaeology, 19-21 May 2014 (RICHT), Tehran: 177-179. (In Persian).
93. - Khosravi, Sh.; Alibaigi, S. & Rahbar, M., (2018). “The Functions of Gypsum Bases in Sasanid Fire Temples: A Different Proposal”. Iranica Antiqua, 53: 267-298. https://poj.peeters-leuven.be/content.php?url=article&id=3285484&journal_code=IA
94. - Kreyenbroek, P. G., (2013). “Zoroastrianism Under the sasanians”. In: Kianoosh Rezania (ed.), Teachers and Teachings in the Good Religion: Opera Minora on Zoroastrianism, Harrassowitz Verlag, Wiesbaden.
95. - Labbaf Khaniki, M., (2015). “A Preliminary Report on the First Season of Excavation at Bazeh-Hur”. Asar, 35(67): 85-90. (In Persian). http://journal.richt.ir/athar/article-1-88-fa.html
96. - Mazdapour, K., (1990). Shayest Nashayest. Institute of Cultural Studies and Research, Tehran. (In Persian).
97. - Modi, J. J., (1922). The Religious Ceremonies and Customs of the Parsees. British India Press, Bombay.
98. - Mohammadifar, Y. & Motarjem, A., (2011). “Julian; a New Fire Temple from Sassanid Era in Abdanan”. Bagh-e Nazar, 8(19): 77-87. (In Persian). https://www.bagh-sj.com/article_722.html
99. - Mohammadifar, Y.; Alian, A. & Dinlie, A., (2012). “Study and Typology of Chahar Taqi in Isfahan”. Journal of Studies on Iranian Islamic City, 2 (8): 85-96. (In Persian).
100. - Mole, M., (1998). L’Iran ancien. Trans by: J. Amouzgar, Toos Publisher, Tehran. (In Persian).
101. - Moradi, Y., (2009). “Chahār Tāqi of Mileh Milegeh, A Fire-temple from the Sassanian Era”. Journal of Archaeological Research, 1(1): 155-183. (In Persian). https://jarcs.ut.ac.ir/article_28636.html
102. - Moradi, Y., (2016). “On the Sasanian Fire Temples: News Evidence from the Čahār – Tāq of Mil-e Milagah”. Parthica, 18: 73-95. https://doi.org/10.19272/201603501005
103. - Mortezayi, M., (2005). “Gozaresh-e Moghadamati Gamanehzani, Samandehi-ye Mohavate-ye Tepe B Ghabrestan sharghi-ye Shahrestsn-e Gonbad-e Kavos”. Archaeological Repotrs (4), Research Institute of Cultural Heritage & Tourism, Tehran: 187-198. (In Persian).
104. - Mo’tamedi, N., (1992). “Mehrabeh Vizenhar-e Kouhzad”. Miras-e Farhangi, 3(5): 8-16. (In Persian).
105. - Naumann, R.; Huff, D. & Schnyder, R., (1975). “Takht-i Suleiman, Bericht die Ausgrabungen 1965-1973”. Archäologischer Anzeiger, 1: 109-202.
106. - Naumann, R., (1977). Die Ruinen von Tacht-e Suleiman und Zendan-e Suleiman und Umgebung. Reimer, Berlin.
107. - Nyberg, H. S., (2003). Die Religionen des alten Iran. Trans. by: S. Nadjmabadi, Shahid Bahonar University, Kerman.
108. - Pourdavoud, E., (1929). Yashts. Vol. 2, Bombay. (In Persian).
109. - Pourdavoud, E., (1931). Khordeh Avesta. Bombay. (In Persian).
110. - Pourdavoud, E., (2005). Gatha. Asatir Publisher. Tehran. (In Persian).
111. - Pourshariati, P., (2008). Decline and fall of the Sasanian Empire: The Sasanian-Parthian Confederacy and the Arab Conquest of Iran. I. B. Tauris, London.
112. - Rahbar, M., (1997). “Bandian Dargaz Archaeological Excavations”. Archaeological Repotrs (1), I.C.A.R.: 9-38. (In Persian).
113. - Reuther, O., (2008). “Sasanian Architecture”. In: A.U Pope & Ph. Ackerman (eds.), A Survey of Persian Art, from Prehistoric Times to the Present, Trans by M. Moghise & M.A Shakeri, Elmi va Farhangi Publisher, Tehran. (In Persian).
114. - Rezaeinia, A., (2018). “Some Remarks on the Architectural Structure and Function of the Niasar Chahar Taq”. Pazhohesh-ha-ye Bastanshenasi Iran, 8(17): 141-160. (In Persian). https://doi.org/10.22084/nbsh.2018.14355.1628
115. - Rezvani, H., (2006). The Shiyan Fire Temple. Kermanshah: Payegah Miras-e Farhangi Mehvar-e Sasani Kermanshah - Qasr-e Shirin. (In Persian).
116. - Sarkhosh Curtis, V., (2014). Persian Myths. Trans. by: A. Mokhber, Markaz Publisher, Tehran. (In Persian).
117. - Scerrato, U., (1966). “Excavations at Dahan- i Ghulaman (Seistan – Iran) First Preliminary Report (1962-1963)”. East and West, 16(1/2): 9-30.
118. - Schippmann, K., (1971). Die Iranischen Feuerheiligtümer. Walter de Gruyter, Berlin/New York.
119. - Schippmann, K., (2017). Grunzuge der geschichte des sacanidischen reiches. Trans. by: K. Jahandari, Farzanrooz Publisher, Tehran. (In Persian).
120. - Schlumberger, D., (2008). “Parthian Art”. In: E. Yarshater (ed.), The Cambridge History of Iran, the Seleucid Parthian and Sasanian Periods. Cambridge University Press 3(2): 1027-1054.
121. - Stausberg, M., (2009). “Hell in Zoroastrian History”. 56(2/3): 217-235.
122. - Stronach, D., (1968). “Tepe Nush-i Jan: A Mound in Media”. The Metropolitan Museum of Art Bulletin, 27(3): 177-186.
123. - Tafazzoli, A., (2000). Sasanian Society: Warriors, Scribes, Dehqans. Bibliotheca Persica Press, New York.
124. - Vanden Berghe, L., (1959). Archéologie de l' Iran Ancien. Leiden.
125. - Vanden Berghe, L., (1961). “Récentes Découvertes de Monuments Sassanide dans le Fārs”. Iranica Antiqua, 1: 163-198. https://www.proquest.com/docview/1297862276?sourcetype=Scholarly%20Journals
126. - Vanden Berghe, L., (1965). “Nouvelles Découvertes de Monuments du feu d'époque Sassanide”. Iranica Antiqua, 5: 128-147. https://www.proquest.com/docview/1297864214?pq-origsite=gscholar&fromopenview=true&sourcetype=Scholarly%20Journals
127. - Vanden Berghe, L., (1977). “Les Chahar tāqs du Pusht-i kūh, Luristan”. Iranica Antiqua, 12: 175-190.
128. - Vanden Berghe, L., (1984). “Le Chahat Taq de Qanat-I Bagh (Fars) et l’ inventaire des Chahar Taqs en Iran”. Iranica Antiqua, 19: 201-225.
129. - Watelin, L. C., (2008). “The Sasanian Building near Kish”. In: A.U Pope & Ph. Ackerman (eds.), A Survey of Persian Art, from Prehistoric Times to the Present, II, Trans. by: A. Pelaseyed, Elmi va Farhangi Publisher, Tehran. (In Persian).
130. - Yaghmaee, E., (2015). “Mohammadabad Chahar Taqi, Dashtestan/Borazjan”. Bastanpazhohi, 17: 50-58. (In Persian).
131. - Yamamoto, Y., (1981). “The Zoroastrian Temple Cult of Fire in Archaeology and Literature (II)”. Orient, 17: 67-104. https://www.proquest.com/openview/ffb7f1b836b60950edc2e6c6400e3c09/1?pq-origsite=gscholar&cbl=2026366&diss=y
132. - Yasemi, R., (1935). “Ardavirafnameh”. Mehr, 3(1): 9-16. (In Persian).
133. - Yusefvand, Y. & Miri, F., (2019). “Kalek Tamerkho; Newly-Discovered Chahar Taqi from Sasanain Period in West of Luristan (Tarhan)”. Pazhohesh-ha-ye Bastanshenasi Iran, 9(21): 131-150. (In Persian). https://doi.org/10.22084/nbsh.2019.16396.1749
134. - Zabanavar, A.; Mortezayi, M. & Shabani Samghani, R., (2020). “A Reflection on the Function of Some of the Interior Elements of Sassanid Fire Temples: Matching the Eastern Fars and Western Kerman Regions’ Discoveries with Western Iran’s Findings”. Pazhohesh-ha-ye Bastanshenasi Iran, 10(26): 75-96. (In Persian). https://doi.org/10.22084/nbsh.2019.17943.1868
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |