سال 3، شماره 9 - ( 9-1398 )
سال 3 شماره 9 صفحات 22-7 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Moghaddam A. (2019). Reassessing Initial Village Period Settlements in the Upper Khuzestan Plain. Parseh J. Archaeol. Stud.. 3(9), 7-22. doi:10.30699/PJAS.3.9.7
URL: http://journal.richt.ir/mbp/article-1-258-fa.html
URL: http://journal.richt.ir/mbp/article-1-258-fa.html
مقدم عباس.(1398). وارسیِ زیستگاههای روستانشینی آغازینِ دشت شمالِ مرکزی خوزستان مطالعات باستانشناسی پارسه 3 (9) :22-7 10.30699/PJAS.3.9.7
استادیار گروه پیشازتاریخ پژوهشکدۀ باستانشناسی پژوهشگاه میراثفرهنگی و گردشگری، تهران، ایران ، abbas.moghaddam@gmail.com
چکیده: (8158 مشاهده)
باتوجه به فراوانی زیستگاههای پیشازتاریخی شناخته شده طی هفتاد سال گذشته در دشت شمال مرکزی خوزستان، شمار زیستگاههای متعلق به مراحل آغازین استقرار در روستا، بسیار ناچیز است. تاریخچۀ مدارک شناسایی شدۀ مربوط به دورۀ روستانشینی آغازین، گواهی میدهد که تقریباً همگی شواهد مربوط به آن دوره بهطور تصادفی بهدست آمده است؛ بنابراین، اولین مسئلۀ ما این است که چه عواملی باعث شده است تا یافتههای ما عمدتاً تصادفی بهدست آیند؟ برای توضیح چنین مسئلهای، فرضیاتی مدنظر قرار گرفته است؛ احتمالاً بهدلیل پهنههای زیستمحیطی پویا که عمدتاً در دشت شمال مرکزی خوزستان بهکار است، فرآیندهای نهشتهگذاری باعث ناپیدا بودن زیستگاههای مربوط به این دوره شده است. برای این فرضیه، مقیاس کوچک چنین زیستگاههایی که عمده مصالح بهکار رفته در آنها چینه و خشتهای اولیه بوده نیز مدنظر قرار گرفته است. علاوهبر آن، توان زیستمحیطی مساعد و روند رو به رشد زیستگاههای ادوار بعدی بهسان پوششی گسترده بر بقایای برجای ماندۀ زیستگاههای اولیه قرار گرفته و آنها را برای همیشه ناپیدا ساخته است. در آخر اینکه، حدس قوی میرود که روشهای بهکار گرفته شده در بررسیهای باستانشناسی طی چند دهۀ گذشته نیز ازجمله مشکلاتی است که دانستههای اندک ما را درخصوص زیستگاههای آغازین خوزستان باعث شده است؛ بنابراین، برای توضیح مسئلۀ ایجاد شده و با توجه به فرضیات اشاره شده، ارزیابی ما ابتدا معطوف به پهنههای مرتفع و مناطق سیلابی کهنتر در سطح دشت شده است. منطقهای حدفاصل رودهای شور و عجیروب در جنوب دزفول که بیشترین شواهد مربوط به روستانشینی آغازین دشت شمال مرکزی خوزستان از آنجا بهدست آمده است. ارزیابی برخی شواهد منتشر شده در مجموعههای قدیمی، که کمتر به آنها اعتنا شده و بازدید میدانی این نوید را به ما داده است که روستاهای اولیۀ دشت شمال مرکزی خوزستان بسیار بیش از میزانی است که پیشتر دانسته شده بود. نتایج این ارزیابی نشان داده است که حداقل بیش از 11 زیستگاه در دشت شمال مرکزی خوزستان شواهدی از روستاهای اولیه را در خود دارند؛ این درحالیاست که پیشتر شش محوطه از این دوره شناسایی شده بود.
نوع مقاله: پژوهشي |
موضوع مقاله:
تخصصی باستانشناسی
دریافت: 1398/4/1 | پذیرش: 1398/6/7 | انتشار: 1398/9/28
دریافت: 1398/4/1 | پذیرش: 1398/6/7 | انتشار: 1398/9/28
فهرست منابع
1. - مقدم، عباس (۱۳۹۳). «کاوشهای باستانشناسی در محوطۀ چاه نفت و بررسی باستانشناسی در شمال شرق دشت بهبهان». گردهمایی سیزدهم باستانشناسی سالانۀ ایران، تهران: پژوهشگاه میراثفرهنگی و گردشگری، صص: ۲۸۷-۲۸۹.
3. - Adams, R. McC., (1962). “Agriculture and Urban Life in Early Southwestern Iran”.Science 136, Pp: 109-122.
4. - Alizadeh, A., (1992). Prehistoric Settlement Patterns and Cultures in Susiana, Southwestern Iran. Technical Reports of the Museum of Anthropology, University of Michigan, no. 24, Ann Arbor.
5. - Alizadeh, A., (2003). Excavations at the Prehistoric Mound of Chogha Bonut, Khuzestan, Iran: Seasons 1976/77, 1977/78, and 1996. Oriental Institute Publications 120. Chicago: The Oriental Institute.
6. - Alizadeh, A., (2008). Chogha Mish, Volume II. The Development of a Prehistoric Regional Center in Lowland Susiana, Southwestern Iran: Final Report on the Last Six Seasons of Excavations, 1972–1978. Publication 103, Chicago: Oriental Institute of the University of Chicago.
7. - Alizadeh, A.; Kouchoukos, N.; Wilkinson, T. J.; Bauer, A. M. & Mashkour, M., (2004). “Human-environment interactions on the Upper Khuzestan Plains, Southwest Iran. Recent Investigations”. Paléorient 30/1. Pp: 69-88.
8. - Darabi, H.; Aghajari, M.; Nikzad, M. & Bahramiyan, S., (2017). “In search of Neolithic Appearance along the Northern Shorelines of the Persian Gulf: A Report on the Excavation at the Pre-pottery Neolithic Site of Tapeh Mahtaj, Behbahan Plain”. International Journal of the Society of Iranian Archaeologists. Vol.3, No. 5. Pp: 13-22.
9. - De Morgan, J.; Jequier, G. & Lampre, G., (1900). “Fouille a Suse en 1897-1898 Et 1898-1899”. In: Recherches Archeologiques. Memoires de la mission archeologique en Perse. Premiere Serie 1. Paris: Ernest Leroux.
10. - Delugaz, P. P. & Kantor, H. J., (1996). Chogha Mish Volume I: The first five seasons of excavations. (ed. A. Alizadeh), Chicago: Oriental Institution Publications 101.
11. - Dyson, R., (1966). “Excavations on the Acropolis at Susa and the Problems of Susa A, B, and C”. Ph.D. dissertation, Harvard University.
12. - Gremliza, F. G. L., (1962). Economy and Endemic Diseases in the Dez Irrigation Pilot Area: A Report to the Khuzestan Water and Power Authority and Plan Organization of Iran. New York: Development Resource Corporation.
13. - Hole, F. (1968). “Report on the Survey of Upper Khuzistan”. Unpublished report, Rice University project.
14. - Hole, F., (1974). “Tepe Tula'i, an Early Campsite in Khuzestan”. Paléorient 2. Pp: 219-242.
15. - Johnson, G. A., (1973). Local Exchange and Early State Development in Southwestern Iran. Anthropological Papers of the Museum of Anthropology, University of Michigan, no. 51, Ann Arbor.
16. - Kantor, H. J., (1976). “The Prehistoric Cultures of Chogha Mish and Boneh Fazili”. In: The Memorial Volume of the Sixth International Congress of Iranian Art and Archaeology, Oxford, September 11-16th, 1972, edited by M. Y. Kiani, Pp: 177-93. Tehran: Iranian Centre for Archaeological Research.
17. - Kirkby, M., (1977). “Land and water Resources of the Deh Luran and Khuzistan plains”. In: Studies in the Archaeological History of the Deh Luran Plain, By: Frank Hole. Memoir 9, Museum of Anthropology, University of Michigan, Ann Arbor.
18. - Kouchoukos, N. (1998). Landscape and Social Change in Late Prehistoric Mesopotamia. Unpublished Ph.D Dissertation, Yale University.
19. - Le Breton, L., (1957). “The Early Periods at Susa, Mesopotamian Relations.” Iraq 19. Pp: 79-124.
20. - Lees, G. & Falcon, N., (1952). “The geographical history of the Mesopotamian plains”. The Geographical Journal 68. Pp: 24-39.
21. - McCown, D. E., (1942). The Comparative Stratigraphy of Early Iran. Studies in Ancient Oriental Civilization, No. 23. Chicago: University of Chicago Press.
22. - Moghaddam, A. & Miri, N., (2007). “Archaeologica l Surveys in the Eastern Corridor, Southwestern Iran”, IRAN XLIV. Pp: 23-55.
23. - Pilgrim, G. E., (1908). “The geology of the Persian Gulf and the adjoining portions of Persia and Arabia”. Mem. Geol. Survey India. Volume 34. Number 4. Pp: 1-177.
24. - Redding, R., (2003). “First Report on Faunal Remains”. In: Excavations at the prehistoric mound of Chogha Bonut, Khuzestan, Iran, Abbas Alizadeh. OIP 120, The University of Chicago, Oriental Institute Publication. Pp: 137-148.
25. - Vanden Berghe, L., (1959). Archeologie de l’Iran ancien. Leiden, E. J. Brill.
26. - Veenenbos, J., (1958). Unified Report on the Soil and Land Classification Survey of Dezful Project, Khuzestan Iran. Tehran: Khuzestan Development Service.
27. - Wilkinson, T. J., (2003). Archaeological landscapes of the Near East. Tucson: University of Arizona Press.
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |