دوره 8، شماره 3 - ( 9-1404 )
جلد 8 شماره 3 صفحات 15-1 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Shirvani M. Identification of pigments in wall paintings from the Zand era in the Karim Khani Castle of Shiraz. KCR 2025; 8 (3) :1-15
URL: http://journal.richt.ir/kcr/article-1-394-fa.html
URL: http://journal.richt.ir/kcr/article-1-394-fa.html
شیروانی مریم. شناخت رنگدانهها در نقاشیهای دیواری بجای مانده دوره زندیه در ارگ کریم خانی شیراز. دانــش حـفـاظـت و مـرمـت. 1404; 8 (3) :1-15
گروه مرمت بناهای تاریخی، دانشکده معماری و مرمت، دانشگاه هنر شیراز، شیراز، ایران.
چکیده: (720 مشاهده)
دوران زندیه، دوران کوتاهی در حکومتهای شکل گرفته در ایران است که با فرماندهی در شهر شیراز به حیات خود ادامه داد. در این زمان هر چند کوتاه آثار مختلفی ساخته شد که یکی از مهمترین آنها، ارگ کریمخانی است. در این بنا با ویژگی خاص معماری خود از آرایههای مختلف تزیینی استفاده شده و نقاشی دیواری یکی از آنهاست که متاسفانه در دوران قاجار در زیر لایه گچ مخفی شده و دوباره روی آن در برخی قسمتها نقاشی قاجاری کشیده شده است. امروزه در برخی بخشها نقاشیهای زندیه از زیر گچ خارج شده که تا کنون مطالعات زیادی بر روی شناسایی رنگدانههای دوره زندیه صورت نپذیرفته است. هدف در این پژوهش فنشناسی و ساختارشناسی رنگدانهها در نقاشی دیواری دوره زندیه در ارگ کریمخانی است. سوال مطرح شده این است که ترکیب این مواد رنگی شامل چه نوع موادی است. با توجه به این موضوع، از روش آنالیزهای دستگاهی FT-IR ،SEM–EDS و RAMAN برای شناسایی عنصری و ترکیبی مواد تشکیلدهنده رنگها استفاده شده است. یافتههای حاصل شده بیان میدارد که ترکیبات رنگدانه قرمز شامل اکسید سرب (سرنج) و احتمالا اکسید آهن (اخرا)، رنگدانه آبی شامل آبی اولتامارین (لاجورد- لازولیت) و رنگدانه سبز شامل مالاکیت (سبز کوهی) بوده که بر روی بسترهای گچی اجرا شدهاند و از یک ترکیب روغنی به عنوان بست و بستر زیرین استفاده شده است. رنگدانهها دارای ساختار معدنی بوده و با اینکه در دوره قاجار به طور کامل در زیر لایه گچ قرار گرفته ماندگاری مناسبی داشته و تخریب نشدهاند. همچنین دیده میشود با وجود وارد شدن رنگهای روغنی اروپایی در دوره زندیه در ایران از این ترکیبات رنگی در نقاشی دیواری استفاده نشده است.
واژههای کلیدی: نقاشی دیواری، رنگدانه، ارگ کریم خان، طیف سنجی مادون قرمز تبدیل فوریه، رامان، میکروسکوپ الکترونی روبشی.
نوع مطالعه: پژوهشي |
موضوع مقاله:
حفاظت و مرمت اشیاء و آرایههای معماری تاریخی- فرهنگی.
دریافت: 1404/7/13 | پذیرش: 1404/10/30 | انتشار: 1404/12/20
دریافت: 1404/7/13 | پذیرش: 1404/10/30 | انتشار: 1404/12/20
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |