دوره 9، شماره 2 - ( 6-1405 )
جلد 9 شماره 2 صفحات 75-55 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Esmaeili Sangari H, Heydari Torkamani M, Jafarpour A. Explaining Conservation Solutions Based on the Understanding, Typology, and Pathology of Muqarnas in Mosques (Case Study: Moshtaghieh Complex, Kerman). , KCR. 2026; 9 (2) :55-75
URL: http://journal.richt.ir/kcr/article-1-275-fa.html
URL: http://journal.richt.ir/kcr/article-1-275-fa.html
اسمعیلی سنگری حسین، حیدری ترکمانی مینا، جعفرپور امیرحسین. تبیین راه حل‌های حفاظتی براساس شناخت و گونه شناسی و آسیب شناسی مقرنس‌ها در مساجد (نمونه موردی مجموعه مشتاقیه کرمان). ، دانــش حـفـاظـت و مـرمـت. 1405; 9 (2) :55-75
پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری
چکیده: (988 مشاهده)
مقرنس‌کاری به‌عنوان یکی از شاخص‌ترین جلوه‌های تزیین معماری اسلامی، همواره نقش مهمی در غنای بصری و هویتی بناهای تاریخی داشته است. مجموعه تاریخی مشتاقیه کرمان به‌عنوان یکی از آثار برجسته دوره قاجار در جنوب شرق ایران، دارای نمونه‌های ارزشمندی از تزئینات مقرنس‌کاری است که به‌مرور زمان دچار فرسایش و آسیب‌های متعددی شده‌اند. این پژوهش با هدف تبیین راهکارهای حفاظتی و مرمتی، بر پایه گونه‌شناسی و آسیب‌شناسی مقرنس‌های این مجموعه، به‌صورت یکپارچه و نظام‌مند انجام شده است. در مرحله نخست، با انجام مستندنگاری دقیق، ویژگی‌های فرمی، هندسی و ساختاری مقرنس‌ها شناسایی و طبقه‌بندی شده و در گام بعد، انواع آسیب‌های ساختاری و سطحی مورد تحلیل قرار گرفته‌اند. در ادامه، طرح‌های حفاظتی، مرمتی و استحکام‌بخشی متناسب با اصالت و ارزش‌های تاریخی بنا ارائه شده است. همچنین بازسازی دیجیتالی سه‌بعدی وضعیت قبل و بعد از مرمت، به‌منظور مستندسازی دقیق و انتقال دانش مرمت، انجام پذیرفته است. نتایج این پژوهش می‌تواند الگویی کاربردی برای حفاظت و مرمت تزئینات مشابه در سایر بناهای تاریخی ایران فراهم آورد.
نوع مطالعه: پژوهشي |
موضوع مقاله:
حفاظت و مرمت اشیاء و آرایه‌های معماری تاریخی- فرهنگی.
دریافت: 1404/5/11 | پذیرش: 1405/4/27 | انتشار: 1405/7/7
دریافت: 1404/5/11 | پذیرش: 1405/4/27 | انتشار: 1405/7/7
فهرست منابع
1. انصاری، جمال، (1360)، «هنر مقرنس‌سازی در آثار معماری ایران» موزه‌ها، شماره 1.
2. بصیرت قهفرخی، مرضیه؛ خلیلی‌پور، اکرم؛ طاووسی، محمود، (1392)، «بررسی مقرنس‌کاری دوره صفویه با تکیه بر بناهای شهر اصفهان» نقش‌مایه، شماره 15، ص. 7-14.
3. پوپ، آرتور، (1384)، «معماری ایران» ترجمه: کرامت‌الله افسری، نشریه فرهنگسرا، تهران.
4. پیرنیا، محمدکریم، (1382)، «سبک‌شناسی معماری ایران» نشر پژوهنده ـ نشر معمار، تهران.
5. جوادپور، ع.؛ نژادابراهیمی، م.، (1402)، «مطالعه معماری و آسیب‌شناسی گوی‌مچید (مسجد کبود) تبریز با رویکرد تطبیقی مرمتی» فصلنامه مرمت و احیای بناها و بافت‌های تاریخی، شماره 17، ص. 24-33، تبریز.
6. زمانی، عباس، (1370)، «مقرنس تزئینی در آثار تاریخی معماری ایران» مجله هنر و مردم، دوره جدید، شماره 102 و 103.
7. زهره‌وندی، احسان، (1395)، «مرمت مقرنس‌های مصلی مشهد» کنفرانس بین‌المللی نوآوری در علوم و تکنولوژی.
8. زمرشیدی، حسین، (1374)، «مسجد در معماری ایرانی» تهران، نشر کیهان.
9. زمرشیدی، حسین، (1381)، «معماری ایران: مصالح‌شناسی سنتی» انتشارات زمرد، تهران.
10. صفایی‌پور، … ؛ معماریان، … ؛ بمانیان، … (1393)، «فهم چیستی پوشش پتکانه از طریق تحلیل نمونه‌های نخستین در معماری ایران» معماری ایران، شماره 5، ص. 5-19، تهران.
11. شعرباف، اصغر، (1372)، «گره و کاربندی» سازمان میراث فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، تهران.
12. عقابی، محمدمهدی، (1376)، «دایرةالمعارف بناهای تاریخی ایران در دوره اسلامی» انتشارات سوره، تهران.
13. علیزاده، سیامک، (1389)، «مقدمه‌ای بر تکنیک‌های ویژة حفاظت و مرمت بناهای تاریخی» انتشارات سمیرا، تهران.
14. فلاح‌فر، سعید، (1388)، «فرهنگ واژه‌های معماری سنتی ایران» انتشارات کاوش‌پرداز، تهران.
15. کرمانی، همت، (1378)، «تاریخ کرمان و رویدادهای صدساله اخیر ایران» تهران، نشر گلی.
16. کاظمیان، م.؛ اصلانی، ف.پ.، (1392)، «آسیب‌شناسی و ارائه طرح حافظتی-مرمتی آرایه‌های گچی بند آجری مسجد جامع عتیق اصفهان» نشریه مرمت و معماری ایران، شماره 2، ص. 6-18، اصفهان.
17. کیوانی‌نژاد، ر.، (1392)، «آسیب‌شناسی بناهای تاریخی؛ مطالعه موردی مسجد جامع ساوه» نشریه مطالعات مرمت و معماری ایران، شماره 1، ص. 7-18، تهران.
18. لرزاده، حسین، (1358)، «احیای هنرهای از یاد رفته» تهران، مولی.
19. مکی‌نژاد، مهدی، (1387)، «تاریخ هنر ایران دوره اسلامی: تزیینات معماری» سمت، تهران.
20. مختاری، م.، (1393)، «آسیب‌شناسی و طرح مرمت مسجد جامع سرشک نطنز و ساماندهی گذر مجاور» فصلنامه هنرهای زیبا - معماری و شهرسازی، شماره 2، ص. 7-14، تهران.
21. نجیب‌اوغلو، گل‌رو، (1379)، «هندسه تزیین در معماری اسلامی» ترجمه: مهرداد قیومی بیدهندی، تهران، روزنه.
22. نژاد ابراهیمی، احد؛ سامی، زیبا، (1397)، «الگوشناسی تزیینات مقرنس در معماری ابنیه بازار تاریخی تبریز» مطالعات شهر ایران اسلامی، شماره 31، ص. 5-17.
23. رجبی، محمد، (1390)، «مبانی نظری مرمت» انتشارات جمال هنر، تهران.
24. گلاب‌زاده، محمدعلی، (1392)، «پژوهشی در رویداد قتل مشتاق» کرمان، انتشارات ولی، مرکز کرمان‌شناسی.
25. Bonner,Jay. (2017). Islamic Geometric Patterns. SantaFe, New Mexico, USAHarmsen, Silvia. (2006). AlgorithmicComputer Reconstructions of Stalactite Vaults -Muqarnas - in Islamic Architecture. Thesis doctorate ofthe Natural Sciences and Mathematics Faculty Total ofthe Ruprecht-Karls-Universitat Heidelberg
26. Jones, Emily & Thompson, Mark. (2024). "Adaptive Reuse of Historical Buildings: Conservation Approaches," Journal of Heritage Conservation, 32(4), pp. 45-60.
27. Al-Sayed, Nadia & Al-Zuhairi, Ahmad. (2023). "The Art of Islamic Architecture: Preservation and Restoration Techniques," International Journal of Architecture and Restoration, 28(2), pp. 112-130.
28. Ragab, Hassan. (2022). "Hassan Ragab's Study on the Role of Climate in the Preservation of Architectural Elements," Climate and Heritage Journal, 15(3), pp. 75-90.
29. Costa, Maria. (2023). "Methods of Protecting Ornamental Features in Islamic Religious Buildings," Architectural Conservation Review, 19(1), pp. 30-47.
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |