طلا در آرایه‌های تزئینی قرآن قاجاری
 (شناسایی رنگ طلایی در 5 نسخه خطی موزه ملی قرآن کریم)

رحیمی, فضه; عبدالله خان گرجی, مهناز

EN FA

دوره 2، شماره 1 - ( Special issue 1398 ) جلد 2 شماره 1 صفحات 47-36 | برگشت به فهرست نسخه ها

Mendeley

Zotero

RefWorks

Rahimi F. Gold in Decorative Motif of Qajar Quran: Identifying Golden Color in Five Quran Manuscript in National Quran Museum. KCR 2019; 2 (1) :36-47
URL: http://journal.richt.ir/kcr/article-1-26-fa.html

رحیمی فضه، عبدالله خان گرجی مهناز. طلا در آرایه‌های تزئینی قرآن قاجاری (شناسایی رنگ طلایی در 5 نسخه خطی موزه ملی قرآن کریم) . دانــش حـفـاظـت و مـرمـت. 1398; 2 (1) :36-47

URL: http://journal.richt.ir/kcr/article-1-26-fa.html

طلا در آرایه‌های تزئینی قرآن قاجاری (شناسایی رنگ طلایی در 5 نسخه خطی موزه ملی قرآن کریم)

فضه رحیمی^*

، مهناز عبدالله خان گرجی

پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری

چکیده: (7476 مشاهده)

منابع مختلفی در موضوع آرایه‌های تزیینی و رنگ‌های استفاده‌شده در تزیینات نسخ خطی وجود دارد که می‌تواند مرجع خوبی برای شناخت این‌گونه تزیینات باشد. اما ضروری است که مطالعات دقیق‌تری برای شناسایی رنگ‌های به‌کاررفته انجام پذیرد، تا شناخت ما نسبت به آثار شناختی دقیق و علمی باشد. ازجملۀ این موارد کاربرد رنگ طلایی در آرایه‌های تزیینی نسخ خطی است که در این پژوهش به شناسایی آنها در نسخ تاریخ‌دار پرداخته شده است. با توجه به اینکه نسخه‌شناسان در فهرست‌نویسی‌ها یا شناسنامه‌های اموالی رنگ طلایی به‌کاررفته در نسخ خطی را زر (طلا) اعلام می‌کنند و از طرفی در دوران اسلامی کاربرد طلا در آثار و اشیا محدودیت دارد، این پرسش مطرح می‌شود که آیا کاربرد طلا در قرآن‌ها نیز محدودیت داشته یا از آلیاژهایی که تلألؤ طلایی دارند استفاده می‌شده است. بر همین اساس در این پژوهش به بررسی رنگ طلایی به‌کاررفته در قرآن‌های خطی قاجاری پرداخته می‌شود تا بررسی شود در تزیینات قرآن‌ها از طلا استفاده شده یا از آلیاژهای آن.
در تحقیق حاضر 5 نمونه رنگ طلایی به‌کاررفته در 5 نسخۀ خطی مربوط به دورۀ قاجار شناسایی شدند. این آثار مذهّب و مرصّع به‌دلیل نفیس بودن در فهرست آثار ملی ثبت شده‌اند و در حال حاضر در موزۀ ملی قرآن نگهداری می‌شوند. این بررسی با میکروسکوپ پلاریزان (PLM) و میکروسکوپ الکترونی روبشی SEM مجهز به آنالیزگر EDS انجام شد. نتایج پژوهش بیانگر این مطلب بود که طلا به‌عنوان رنگ‌دانه در تزیینات رنگ طلایی به کار رفته است.

واژه‌های کلیدی: طلا، رنگ طلایی، نسخ خطی قاجار، SEM-EDS، پتروگرافی

متن کامل [PDF 732 kb] (1451 دریافت)

نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: مستندسازی آثار و اشیا تاریخی- فرهنگی، موزه‌ای و آرایه‌های معماری.
دریافت: 1397/8/2 | پذیرش: 1397/10/30 | انتشار: 1398/4/23

ارسال پیام به نویسنده مسئول

بازنشر اطلاعات
	این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.