جستجو در مقالات منتشر شده


1 نتیجه برای کرچک.

اردشیر آخوندی سورکی،
دوره 38، شماره 77 - ( 6-1396 )
چکیده

عصارخانه نوعی «آسیا » برای خرد کردن دانه­های ریز و درشت روغنی بوده که در منطقۀ چهارمحال و بختیاری آنها را«کارخانه » می­نامند.گردش سنگ ضخیم و قطورِ عصاری با نیروی شتر و گاو و گاومیش، علاوه بر استخراج روغن از دانه­ های روغنی، آس کردن برگ و ساقۀ گیاه و درخت و خرد کردن سنگ های معدنی را نیز انجام می داده که بیانگر تنوع کشت، مشاغل متنوعِ وابسته، و تولید و تجارت دانه­های مختلف روغنی و گیاهی یا وارد کردن آن از نقاط دوردست بوده است.  ساختمان عصارخانه چون مخصوص کارگاه صنعتی و تولیدی ساخته می­شد، از سبک معماری خاص خود تبعیت می­کرد که باید آن را «معماری صنعتی» نامید. این بناها از نظر کاربرد مصالح و اصول معماری ایرانی)از جمله بهره­گیری از طاق و گنبدی و یا پوشش تخت(   با سایر بناهای خصوصی و عمومی مشابهت دارند. ولی چون به منظور کاربری صنعتی و تولیدی ساخته می­شدند، نقشه، وسعت، ارتفاع و کیفیات فضاهای داخلی آنها با سایر بناها متفاوت است. هدف اصلی این نوشتار پرداختن به عصاری و عصارخانه، نوع عملکرد آن، مراحل کار و تولید، معماری، اجزای فنی بنا، سابقۀ عصاری در چهارمحال و بختیاری و شهر فرخ شهر با تمرکز بر عصارخانۀ صالحی به عنوان یگانه بازماندۀ کامل و سالم این گونه و اجزا و عناصر فنی آن است. در این عصاری از دانه های گیاهی روغنی از جمله بَزَرَک، کنجد، خشخاش، کلزا، و بیدانجیر روغن گرفته می شده است.


صفحه 1 از 1