fa jalali 1402 11 1 gregorian 2024 2 1 44 3 online 1 fulltext

other گونه‌شناسی چاه و قنات در فارس دوران ساسانی و اسلامی آثار به‌جای مانده از نظام­ های مدیریتی انتقال آب برای شهرنشینی و در مقیاسی گسترده ­تر کشاورزی، نشان از اهمیت آب برای دولت ­ها و ساکنان فلات ایران دارد. در این سرزمین خشک و نیمه‌خشک، آبِ دائمی که بتواند در یک مدت زمان طولانی معضل آب را برای مصارف شهری و کشاورزی حل کند، اندک است. به­ نظر می ­رسد فنّاوری استفاده از قنات در مناطق خشک و پرآب، بهترین راه‌حل برای مبارزه با کم‌آبی و عبور از پستی و بلندی­ های زمین­ های هم‌جوار بوده است. گونه‌شناسی این فنّاوری در دوران ساسانی و اسلامی در ناحیه فارس از اهداف پژوهش حاضر است. اینکه تدابیر ساسانیان در خصوص تأمین و نظام مدیریت آب ازطریق حفر چاه و قنات، چگونه بوده است؟ با تغییر نظام سیاسی و دینی، پس‌از ورود اسلام به ایران، چه تغییراتی در مدیریت نظام انتقال آب به ­وسیله چاه و قنات به ­وجود آمد؟ مسائلی است که پژوهش حاضر در پی پاسخ به آن­ها است. پژوهش پیش‌رو با رویکردی تاریخی – تطبیقی- تحلیلی و با استفاده از مطالعات کتابخانه­ ای – میدانی به شیوه‌شناسی حفر چاه و قنات در دوران ساسانی و اسلامی می­ پردازد. ساسانیان برای آب و مدیریت آن توسط قنات ارزش فراوانی قائل بوده و از شیوۀ به­ خصوص خود در احداث آن بهره برده­ اند و با ورود اسلام به ایران این فنّاوری به شیوه دیگر، به حیات خود ادامه داده است.   The remains of water transmission management systems for urbanization and on a wider scale for agriculture show the importance of water for the governments and residents of the Iranian plateau. In this arid and semi-arid land, there is little permanent water that can solve the problem of water for urban and agricultural use over a long period of time. It seems that the technology of using Qanat in dry and watery areas was the best solution to avoid water shortage and to cross the lowlands and heights of neighboring lands. The typology of this technology in the Sassanid and Islamic periods in the Fars region is one of the goals of this research. What were the measures of the Sasanians regarding the water supply and management system through digging well and Qanat? With the change in the political and religious systems, after the arrival of Islam in Iran, which changes occurred in the management of the water transmission systems through well and Qanat? These are the issues that the current research seeks to answer. The upcoming research deals with the methodology of digging well and Qanat in the Sassanid and Islamic periods with a historical-comparative-analytical approach and using library-field studies. The Sasanians valued water and its management through Qanat and used their own special method in its construction and with the arrival of Islam in Iran, this technology continued to exist in a different way.   Sassanid period, Islamic period, well, Qanat, Water resources management دوره ساسانی, دوره اسلامی, چاه, قنات, مدیریت منابع آب 336 350 http://athar.richt.ir/browse.php?a_code=A-10-2986-4&slc_lang=fa&sid=2 2023/04/9 1402/1/20 2023/06/11 1402/3/21 Hesamodin Ahmadi Department of Archaeology, Faculty of Conservation and Restoration, Art University of Isfahan حسام‌الدین احمدی ahmadihesamoddin@gmail.com No گروه باستان‌شناسی، دانشکده حفاظت و مرمت، Ahmad Salehi Kakhki Department of Archaeology, Faculty of Conservation and Restoration, Art University of Isfahan احمد صالحی کاخکی ahmadsalehikakhki@yahoo.com 0000-0002-1849-0701 Yes گروه باستان‌شناسی، دانشکده حفاظت و مرمت، دانشگاه هنراصفهان Naser Nowrouzzadeh Chegini Faculty Member at Archaeological Department, Research Institute of the Cultural Heritage & Tourism, ناصر نوروززاده چگینی nnchegini@yahoo.com No عضو هیأت علمی گروه باستانشناسی، پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری،

other سنجش نگرش حفاظت‌گران آثار تاریخی، در خصوص به اشتراک‌گذاری تصمیمات و اقدامات حفاظتی با ذینفعان عام (مردم) در ایران آثار تاریخی با داشتن مالکین و ذینفعان[i] مختلف، که بخش بزرگی از آنها را مردم تشکیل ­می‌دهند، همواره با چالش‌های زیادی در فرایند حفاظت‌و‌مرمت روبرو هستند. مواجهه با این چالش‌ها نیازمند روش­ های علمی و اخلاقی، مبتنی بر نوعی رویکرد مشارکتی و مشورتی است. تحقیق حاضر سعی­ دارد با بررسی نگرش حفاظت‌گران آثار تاریخی- فرهنگی، این موضوع را در رویکرد[های] حفاظتی در ایران مورد بررسی قرار­دهد. از این­ رو، هدف این پژوهش بررسی رویکرد[ها]ی حفاظتی غالب در ایران، در خصوص به اشتراک­ گذاری تصمیمات ­حفاظتی با ذینفعان عام (مردم)، مبتنی بر معیارها و مفروضات رویکردهاست. پژوهش حاضر، توصیفی- تحلیلی و از نوع نگرش‌سنجی است. جامعه آماری پژوهش شامل سه گروه از حفاظت‌گران (شاغل در دانشگاه، ادارات میراث‌فرهنگی، پیشکسوتان تجربی و متخصصان تحصیل‌کرده شاغل در بخش خصوصی) در ایران هستند، که تعداد 30 حفاظت‌گر، به­ عنوان نمونه ­ی آماری با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب­ شده‌اند. برای گردآوری داده‌ها، از روش مصاحبه ­ی ­باز و برای تجزیه­ و تحلیل داده‌ها از روش تحلیل داده‌بنیاد در چهارچوب مبانی نظری پژوهش استفاده شده‌است. حسب بررسی‌های صورت‌گرفته، مشخص ­شد که رویکردهای­ حفاظتی غالب در ایران، شامل رویکردهای­ تاریخی ، علمی ، هنری ، ارزش­ محور انتخابی و تا حدودی قاعده­ محور[ii] هستند. این رویکردها، مبتنی بر چهارچوب نظری حرفه­ ی حفاظت، علوم سخت، سلیقه ­ی شخصی و بخشی مبتنی بر سیاست‌های خرد و کلان و سلسله مراتب سازمانی و ارزشی خاص شکل­ گرفته‌اند. براساس یافته‌های این پژوهش، مطالبات و نقش مشورتی و مشارکتی ذینفعان­ عام (در زمان حال) در رویکردهای حفاظتی غالب در ایران، چندان مورد توجه نیست و به­عنوان یکی از مؤلفه ­ها­ی اصلی در اتخاذ تصمیمات و انجام اقدامات، لحاظ نمی­ شود.   پی ­نوشت [i] Beneficiarie [ii] Authoritarianism Historical relics have different owners and beneficiaries and as a result, numerous challenges arise in the process of their protection and restoration. A scientific and ethical approach based on a kind of consultative approach is needed to face these challenges. The present research examines the issue by investigating the attitudes of conservators of historical relics. Therefore, the purpose of this research is to investigate the dominant approaches to conservation from the viewpoint of consultative and collaborative approach, which is carried out based on the criteria and assumptions of such approaches. The present study is an attitudinal descriptive-analytical research with a statistical population comprising three groups of conservators in Iran, who are working at universities, Department of Cultural Heritage, empirical veterans and educated professionals working in the private sector. The sample includes 30 conservators selected through simple random sampling. Open interview was used to collect data and data foundation method was employed for data analysis within the framework of the theoretical foundations of the research. Based on the investigations made, predominant approaches to conservation in Iran include historical/fact-seeking, scientific/object-oriented, artistic/taste-oriented, selective value-oriented and somewhat rule-oriented/authoritarian approaches. These approaches are founded on a theoretical framework of conservation profession, hard science, and individualism, and in part, on micro and macro policies and organizational hierarchy. The findings of this research indicate that the demands and consultative and collaborative role of public beneficiaries in conservation approaches, it is not much considered and as a main component in making decisions and carrying out actions, there is no belief and acceptance towards it.   Conservation and restoration historical of relics, Conservation ethics, Conservation approaches, Common beneficiaries, Participation. حفاظت و مرمت آثار تاریخی (اشیاء و تزئینات معماری), اخلاق حفاظت, رویکردهای حفاظتی, ذینفعان عام, مشارکت. 352 366 http://athar.richt.ir/browse.php?a_code=A-10-2060-3&slc_lang=fa&sid=2 2023/04/92023/08/31 1402/6/9 2023/06/112023/12/29 1402/10/8 Fatemeh Alimirzaei Restoration of cultural and historical objects, Faculty of Conservation and Restoration, University of Art, Tehran, Iran فاطمه علیمیرزایی No دانشجوی دکتری مرمت اشیا فرهنگی و تاریخی، دانشکده حفاظت و مرمت، دانشگاه هنر Samad Samanian Professor in Department of Handicrafts,Faculty of Applied Arts , University of Art, Tehran, Iran صمد سامانیان Yes استاد گروه صنایع دستی، دانشکده هنرهای کاربردی، دانشگاه هنر Amir Maziar Assistant Professor in Department of Philosophy of Art, Faculty of Theoretical Sciences and Advanced Art Studies, University of Art, Tehran, Iran امیر مازیار No استادیار گروه فلسفه هنر، دانشکده علوم نظری و مطالعات عالی هنر، دانشگاه هنر Kouros Samanian Associate Professor in Department of Museum Studies and Restoration of Cultural and Historical Objects, Faculty of Conservation and Restoration, University of Art, Tehran, Iran کورس سامانیان 0000-0002-9190-4894 No دانشیار گروه مطالعات موزه و مرمت اشیاء فرهنگی و تاریخی، دانشکده حفاظت و مرمت ، دانشگاه هنر

other چالش فرم ‌و محتوا و مقام تشبیه و تنزیه با رویکرد ابن‌عربی در نگارگری ایرانی: مورد مطالعه دو اثر از کمال ‌الدین بهزاد تعامل فرمی و محتوایی یا به‌عبارت‌دیگر صورت و معنا در هنر اسلامی به‌ویژه نگارگری ایرانی - اسلامی هماره مورد پرسش محققان بوده است. آیا این دو مقوله اساساً همانند هنر مغرب‏ زمین قابل تفکیک است؟ پارادوکس میان مقام تشبیه و تنزیه چگونه توسط نگارگر حل می‏ شود؟ این پژوهش با طرح پرسش‏ های مذکور صورت پذیرفته است و ذکر فرضیه‏ هایی ازاین‌دست که وجود فرم‏ های جزئی در نگارگری، برمبنای فرم‏ های کلان و برگرفته از حکمت و فلسفه هنر اسلامی، شکل‌گرفته و موجودیت یافته است. منظور از فرم ‏های کلان، ‌فرم‏ های کلی و یا به‌عبارت‌دیگر روح کلی است که بر فرم ‏های جزئی‏ تری ازقبیل ساختار، رنگ، طرح و هندسه مبنایی، دلالت دارد و این فرم ‏های جزئی نیز برمبنای فرم ‏های کلان، که برگرفته از جهان ‏بینی اسلامی در بستری ایرانی- اسلامی است، استوار می ‏شود. یافته‏ ها: رسیدن نگارگر به فرم معنادارِ معقول و محتوایی است که جلوه خارجی و داخلی یک پدیده را توأمان به روش تعادل ایجاد‏کردن میان مقام تشبیه و تنزیه آشکار می ‏سازد. نوع ‏آوری پژوهش در پرداختن به چالش فرم‌ومحتوا در مقام تشبیه و تنزیه در نگارگری است. روش پژوهش: توصیفی- تحلیلی و از نوع کیفی و ابزار گردآوری داده ‏ها کتابخانه ‏ای است.   The interaction between form and content, or in other words, form and meaning in the Islamic art, especially in the Persian miniature, has always been the question of researchers. Are these two categories basically separable like the Western art? How is the paradox between the place of similitude and Transcendence solved by the painter? This research has been carried out by posing the mentioned questions and mentioning such hypotheses that the existence of micro forms in miniature is based on macro forms and derived from the knowledge and philosophy of Islamic art. The meaning of macro forms is general forms or in other words the spirit of the time which refers to more detailed forms such as structure, color, design and basic geometry, and these micro forms are also based on the meta forms, which is derived from the Islamic worldview, in Iranian-Islamic context. Findings: The miniaturist reaches a reasonable and significant form that reveals the external and internal aspects of a phenomenon by creating a balance between simile and Transcendence place. Innovation: dealing with the challenge of form and content in the position of simile and Transcendence in miniature. Research method: descriptive-analytical and qualitative type, and the data collection tool is a library. Simile, Transcendence, Persian Miniature تشبیه, تنزیه, نگارگری ایرانی 368 379 http://athar.richt.ir/browse.php?a_code=A-10-2856-4&slc_lang=fa&sid=2 2023/04/92023/08/312023/06/10 1402/3/20 2023/06/112023/12/292023/10/4 1402/7/12 Apena Esfandiari member of faculty, Traditional Arts Research Institute, Cultural Heritage and Tourism Research Institute, آپه‌ نا اسفندیاری a.esfandiari@richt.ir Yes پژوهشکده هنرهای سنتی، پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری

other رویکرد نشانه‌شناسی و مطالعۀ تطبیقی جام زرّین احمدبیگلو شهرستان مشگین‌شهر پژوهش حاضر به‌تحلیل نقوش و مقایسۀ نسبی جام زرّین مکشوفه از روستای احمد­بیگلو شهرستان مشگین‌شهر با نمونه ­های به ‌دست ‌آمده در داخل‌وخارج از ایران می­پردازد. این شی‌ء ازطریق حفاری­ های غیرمجاز درسال 1393 کشف شد. با توجه به اینکه هیچ­گونه کار پژوهشی روی این شئ صورت نگرفته، لذا انجام چنین پژوهشی در این زمینه به‌منظور مشخص نمودن کارکرد، تکنیک ساخت، مقایسه، تاریخ­ گذاری نسبی، تجزیه‌وتحلیل نقوش نمادین به‌ کار رفته روی این اثر هنری ضروری به‌نظر می­رسد. روش‌شناسی این پژوهش به‌صورت مطالعۀ تطبیقی و تحلیلی-توصیفی بوده و شیوۀ گردآوری اطلاعات آن نیز به دو روش کتابخانه ­ای و میدانی است. نتایج پژوهش حاکی از آن است که در به‌ کارگیری تزئینات نقوش روی جام، طرز تفکر و اعتقادات هنرمندان تأثیر بسزایی داشته است. درواقع این نقوش به‌صورت آیینی و بیانگر مفاهیمی همچون حاصلخیزی و باروری بوده است. نمونه ­های قابل‌ مقایسه با جام زرّین مشگین ­شهر، جام طلای گاو بالدار مارلیک، جام حسنلو و جام کلاردشت را شامل می­ شود. درزمینۀ مقایسه عناصر تزئینی سینه‌بند بزرگ زیویه، حلقۀ مفرغی مکشوفه از سرخ­دم، تیردان به ‌دست ‌آمده از لرستان، محوطه ربط2، بشقاب نگهداری‌شده در موزۀ بریتانیا و آثاری در خارج از ایران که نمونه­ های آشوری از آن جمله است. با توجه به ‌تحلیل نقوش و مقایسۀ آن با نمونه ­های یافت‌شده، نتایج به دست آمده از پژوهش نشان می­ دهد که گاه‌نگاری نسبی جام مشکوفه متعلق به اواخر هزاره سوم تا اوایل هزاره دوم ق.م. بوده و تصویرسازی و سمبل‌های نقش شده بر روی جام مشکین‌شهر بازنمایی از آداب‌ورسوم استقبال از بهار در آذربایجان با حضور آیین مهری است.   The present study deals with the analysis of motifs and relative comparison of the exposed gold cup from Ahmad-Bigelo village, Meshginshahr city with samples obtained inside and outside of Iran. This object was discovered and recorded through unauthorized excavations in 2013. Due to the fact that no research work has been done on this object, therefore, conducting such a research in this field in order to determine the function, construction technique, comparison, relative dating, analysis of the symbolic motifs used on this work of art. It seems necessary. The methodology of this article is in the form of a comparative and analytical-descriptive study, and the method of gathering information is also in two library and field methods. The analysis of the dating of the Meshkinshahr gold cup with domestic and foreign examples has been done in two cases: 1- the form and material of the container, 2- the decorations used on the cup. The results of the research indicate that the way of thinking and beliefs of the artists had a significant impact on the use of motifs on the cup. In fact, these motifs are ritualistic and express concepts It has been like fertility. Comparable samples of Meshkinshahr golden cup; There are Marlik Winged Cow Gold Cups, Hassanlou Cups. According to the analysis of motifs and its comparison with the samples found, the results obtained from the research show that the relative chronology of the Mushkoofeh cup belongs to the end of the 3rd millennium to the beginning of the 2nd millennium BC. And the illustrations and symbols engraved on the Meshkinshahr cup are a representation of the customs of welcoming spring in Azerbaijan with the presence of the Mehri ritual. Gold Cup, Mashgin-Shahr city, Ahmad Biglou cemetery, symbolic motifs. جام زرین , شهرستان مشگین‌شهر, گورستان احمدبیگلو, نقوش نمادین. 380 393 http://athar.richt.ir/browse.php?a_code=A-10-2976-1&slc_lang=fa&sid=2 2023/04/92023/08/312023/06/102023/03/31 1402/1/11 2023/06/112023/12/292023/10/42023/05/26 1402/3/5 Siavash Abdollahi Department of Archeology, Faculty of Social Sciences, University of Mohaghegh Ardabili سیاوش عبدالهی No گروه باستان‌شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، Behrouz Afkhami Department of Archeology, Faculty of Social Sciences, University of Mohaghegh Ardabili بهروز افخمی bafkhami@uma.ac.ir Yes گروه باستان‌شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، Reza Rezaloo Department of Archeology, Faculty of Social Sciences, University of Mohaghegh Ardabili رضا رضالو No گروه باستان‌شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، Mehdi Hosseni niya Faculty of Social Sciences, University of Mohaghegh Ardabili مهدی حسینی‌نیا No گروه باستان‌شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی،

other تحلیلی بر مراجع سبکیِ معماریِ مذهبیِ زرتشتیانِ ایران معماری مذهبی زرتشتیان از دوره ساسانی تا دوره متأخر مراجع سبکی متمایزی داشته و تحت تأثیر عوامل متعدد درونی و بیرونی، اعم از سیاسی، اجتماعی و اقتصادی بوده است. پژوهشگران متعددی به معماری مذهبی دوره ساسانیان پرداخته‌اند اما ادوار پس‌از آن به دلایلی کمتر مورد توجه قرارگرفته است. معماری زرتشتیان پیش‌از اسلام سبک مشخص و متمایزی داشته ‌است. این سبک که مبتنی‌بر پلان چهارتاقی و سقف گنبدی بود با مصالح سنگی اجرا می­شد. اما زرتشتیان تا پیش‌از دوره ناصری به‌دلیل وجود محدودیت­ های که قانون اهل ذمه در شهرهای اسلامی فراهم می ­کرد با محدودیت ­هایی در ساخت اماکن مذهبی مواجه بودند و حتی تمایلی برای رؤیت­­پذیرکردن این اماکن در بافت شهرهای اسلامی نداشتند. بناهای مذهبی این دوره تا حد زیادی متأثر از معماری و بافت مسکونی در شهرهایی مانند یزد است. انقلاب مشروطه و شرایطی اجتماعی و سیاسی پس‌از آن همراه با حمایت‌های مادی و معنوی پارسیان هند چه در دوره مشروطه و چه در دوره رضا شاه، زرتشتیان را برای ساخت بناهای مذهبی با شکوه و رویت ­پذیر در شهرهای تهران و یزد ترغیب کرد. گفتنی‌ست، شرایط اجتماعی و سیاسی این دوره تأثیر مستقیمی بر ساخت آتشکده‌ها داشت و نوع جدیدی از این اماکن را با تأثیر ویژه از شرایط زمانه و وجود نشانه‌هایی از باستان‌گرایی ایجاد کرد. پژوهش حاضر که به روش میدانی و کتابخانه ­ای جمع ­آوری و به روش توصیفی- تحلیلی پرداخته شده، به دنبال شناخت ویژگی معماری مذهبی زرتشتیان در دوران بعداز ساسانی و عوامل تأثیرگذار بر آن است.       Zoroastrian religious architecture from the Sassanid period to the late period had distinctive style references and was influenced by internal and external factors, including political, social and economic. Researchers have studied the religious architecture of the Sasanian period, but the periods after that have received less attention. Pre-Islamic Zoroastrian architecture had a distinct style that was based on a quadrilateral plan and a domed roof and was executed with stone materials. Zoroastrians had problems in building religious places and did not want to see these places in the context of cities, despite the restrictions that the Ahl Dhimma law created in Islamic cities. The religious buildings of this period are influenced by the architecture and residential context of cities like Yazd. The constitutional revolution and the social and political conditions after that, together with the material and spiritual support of the Persians of India in the constitutional period and in the period of Reza Shah, encouraged the Zoroastrians to build magnificent and visible religious buildings in the cities of Tehran and Yazd. The social and political conditions of this period had a direct impact on the construction of fire temples and created a new type of these places with a special effect of the conditions of the time and the existence of signs of archaism. The current research, which is collected by field and library methods and by descriptive-analytical method, seeks to know the characteristics of Zoroastrian religious architecture after the Sassanid period and the factors affecting it. Iranian Zoroastrians, Fire Temples, Archaism, Religious architecture, Religious minorities. زرتشتیان ایران, آتشکده‌‌ها, باستان‌گرایی, معماری مذهبی, اقلیت‌های مذهبی. 394 408 http://athar.richt.ir/browse.php?a_code=A-10-3124-3&slc_lang=fa&sid=2 2023/04/92023/08/312023/06/102023/03/312023/05/20 1402/2/30 2023/06/112023/12/292023/10/42023/05/262023/08/12 1402/5/21 Hamid Afshar Iranology Foundation حمید افشار afsharhamid@chmail.ir 0000-0001-6585-3459 Yes بنیاد ایران‌شناسی

other همگامی متن و تصویر در نگاره‌های عاشقانۀ منقوش بر سفال سلجوقی عصر سلجوقی، از درخشان‌ترین دوره‌های هنر سفالگری در جهان اسلام است و یکی‌از عوامل مهم این درخشش، همگامی تصاویر منقوش بر سفالینه‌های این دوران با ادبیات است. کتیبه‌ها و نقوش سفالینه‌های این عصر، تجّلی‌گاه فرهنگ و باورهای مردم زمانه خود بوده؛ به‌طوری ‌که محمل مناسبی برای بازنمایی تاریخ، اساطیر، ادبیات و به‌ویژه روایت‌های ادبی همچون مضامین عاشقانه به شمار می‌آمده است. در این پژوهش درنظر داریم به شناسایی و تحلیل مضامین عاشقانه منقوش بر سفالینه‌های سلجوقی بپردازیم و برحسب نوع مضمون، پیوند و گسست متن و تصویر را در نمونه‌های منتخب، مورد ارزیابی قرار دهیم. پرسش این است: همگامی متن و تصویر در نگاره‌های عاشقانه منقوش بر سفال سلجوقی، با چه کیفیتی صورت گرفته است؟ هدف، شناسایی ارتباط مضامین عاشقانه با نقوش همان روایات بر سفالینه‌های سلجوقی است تا از این طریق تنوع مضامین عاشقانه‌ی مورد اقتباس در تصویرگری نقوش سفالینه‌های عصر سلجوقی شناسایی و ارتباط آنها با تصویر مشخص شود. این پژوهش با بهره‌گیری از روش تطبیقی- تحلیلی انجام گرفته و شیوۀ گردآوری مطالب کتابخانه‌ای_اسنادی است. جامعه آماری مبتنی‌بر 8 نمونۀ ممتاز از سفالینه‌های مینایی و زرین‌فام سلجوقی با مضامین عاشقانه پرتکرار ازجمله: بهرام و آزاده، لیلی‌ومجنون، خسرووشیرین، ورقه‌وگلشاه و بیژن‌ومنیژه است که براساس ویژگی‌های بصری و نوشتاری نمونه‌ها، دسته‌بندی و تحلیل شده‌اند. نتایج کلی تحقیق نشان می‌دهد که در اکثر نمونه‌های منتخب، همگامی متن و تصویر وجود دارد و بیشترین اقتباس در تصویرگری نقوش سفالینه‌های سلجوقی از متون داستانی پیش‌از اسلام بوده است. The Seljuk period shines as one of the most brilliant periods for pottery in the Islamic world, largely due to the remarkable synergy between image and literature evident on the potteries of this time. Inscriptions and motifs served as windows into the minds and hearts of the people, transforming these vessels into captivating narratives of romance. Immortal legends of Iran, enduring love stories of men and women, powerful kings, and diverse social classes all found expression on these artistic canvases. This research delves into the romantic themes intricately engraved on the Seljuk pottery, dissecting their content by theme type. It poses the key question: how do text and image intertwine in the romantic narratives portrayed on these artistic artifacts? By meticulously comparing the romantic themes with their corresponding motifs, the study aims to understand which themes held the most resonance for the Seljuk pottery decoration and uncover the inspirations behind these captivating visuals. Our examination of research samples reveals a prevalent correlation between the romantic text and its visual representation. Interestingly, pre-Islamic narratives, such as the captivating love story of Bahram and Azadeh, found the most adaptation in the depiction of Seljuk pottery motifs. Seljuk Pottery, Romantic Narration, Illustrated Pottery, minaie pottery, Pottery Design سفال سلجوقی, ادبیات عاشقانه, سفال زرّین‌فام, سفال مینایی, نقاشی سفال 410 423 http://athar.richt.ir/browse.php?a_code=A-10-3313-5&slc_lang=fa&sid=2 2023/04/92023/08/312023/06/102023/03/312023/05/202023/08/23 1402/6/1 2023/06/112023/12/292023/10/42023/05/262023/08/122024/01/16 1402/10/26 Ghazaleh Beikmohammadi , Faculty of Art, University of Neyshabur غزاله بیک‌محمدی No دانشکده هنر، دانشگاه نیشابور، Farzaneh Farrokhfar Department of Art Research, Faculty of Art, University of Neyshabur فرزانه فرخ‌فر farrokhfar@neyshabur.ac.ir Yes گروه پژوهش هنر، دانشکده هنر، دانشگاه نیشابور، Hashem Hoseini Department of Art Research, Faculty of Art, University of Neyshabur هاشم حسینی No گروه پژوهش هنر، دانشکده هنر، دانشگاه نیشابور،