رﻧﮕﺪاﻧﻪﻫﺎی ﻣﺼﻨﻮﻋﯽ ﺳﺒﺰ ﻣﺲ - آرﺳﻨﯿﮏ ﺷﺎﻣﻞ دو رﻧﮕﺪاﻧﻪ ﺳﺒﺰ ﺷﺌﻠﻪ (CuHAsO3) و ﺳﺒﺰ زﻣﺮدی (3Cu(AsO2)2.Cu(CH3CO)2 اﺳﺖ ﮐﻪ در ﻗﺮون ﻫﺠﺪﻫﻢ و ﻧﻮزدﻫﻢ ﻣﯿﻼدی در اروﭘﺎ ﻣﺘﺪاول ﺑﻮدهاﻧﺪ. در دوره ﻗﺎﺟﺎر ﺑﻪ دﻟﯿﻞ ﻣﺮاودات ﺑﺎ ﻏﺮب این دو رﻧﮕﺪاﻧﻪ وارد ایران ﺷﺪﻧﺪ و ﺑﻪ دﻟﯿﻞ ارزان ﺑﻮدن و ﺷﻔﺎﻓﯿﺖ ﺧﯿﻠﯽ سریعترین ﺟﺎﻧﺸﯿﻦ سایر رﻧﮕﺪاﻧﻪﻫﺎی ﺳﺒﺰ ﻣﺜﻞ وردیگریس و ﻣﺎﻻﮐﯿﺖ ﺷﺪﻧﺪ. ﻫﺪف از اﻧﺠﺎم این ﭘﮋوﻫﺶ ﺗﺤﻘﯿﻖ در ﺧﺼﻮص وﺟﻮد این رﻧﮕﺪاﻧﻪﻫﺎ در ﻧﻘﺎﺷﯽﻫﺎی دوره ﻗﺎﺟﺎر و اﻧﺘﺨﺎب بهترین روش ﺟﻬﺖ شناسایی این دو رﻧﮕﺪاﻧﻪ اﺳﺖ. ﺑﺮای این ﮐﺎر از رﻧﮓ ﺳﺒﺰ یک ﻧﻘﺎﺷﯽ روی ﺷﯿﺸﻪ، یک ﻧﻘﺎﺷﯽ روی ﭼﻮب، یک ﻧﻘﺎﺷﯽ دیواری و یک ﻧﺴﺨﻪ ﺧﻄﯽ ﮐﻪ ﻫﻤﮕﯽ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ دوره ﻗﺎﺟﺎر ﺑﻮد ﻧﻤﻮﻧﻪﺑﺮداری ﺷﺪ ﺑﺮای شناسایی رﻧﮕﺪاﻧﻪﻫﺎ از روشﻫﺎی دﺳﺘﮕﺎﻫﯽ ﻣﺜﻞ ﻃﯿﻒﺳﻨﺠﯽ زیرﻗﺮﻣﺰ تبدیل فوریه (FTIR) ﻣﺠﻬﺰ ﺑﻪ ﺳﻞ اﻧﻌﮑﺎﺳﯽ ATR، ﭘﺮاش ﺳﻨﺠﯽ ﭘﺮﺗﻮ ایکس (XRD) و ﻣﯿﮑﺮوﺳﮑﻮپ اﻟﮑﺘﺮوﻧﯽ روﺑﺸﯽ ﻣﺠﻬﺰ ﺑﻪ ﭘﺎﺷﻨﺪﮔﯽ ﭘﺮﺗﻮ ایکس (SEM/EDX) اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪ. نتایج وﺟﻮد ﺳﺒﺰ زﻣﺮدی را در ﻧﻘﺎﺷﯽ ﭘﺸﺖ ﺷﯿﺸﻪ ﺧﺎﻧﻪ رﺷﻮﻧﺪ قزوین، ﻧﻘﺎﺷﯽ دیورای ارگ کریمخانی ﺷﯿﺮاز و تزیینات ﺑﻪ ﮐﺎررﻓﺘﻪ در یک ﻧﺴﺨﻪ ﺧﻄﯽ ﻗﺮآﻧﯽ و ﺳﺒﺰ ﺷﺌﻠﻪ را در ﻧﻘﺎﺷﯽ روی ﭼﻮب ﺳﻘﺎﻧﻔﺎر ﺑﺎﺑﻞ ﺛﺎﺑﺖ ﮐﺮد. نتایج ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻧﺸﺎن داد ﮐﻪ بهترین و سریعترین روش آﻧﺎﻟﯿﺰ این دو ﺗﺮﮐﯿﺐ FTIR اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎ ﺣﺪاﻗﻞ ﻧﻤﻮﻧﻪ این دو رﻧﮕﺪاﻧﻪ را شناسایی و ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﺗﻔﺎوت ساختمانی، آنﻫﺎ را از یکدیگر ﺗﺸﺨﯿﺺ دﻫﺪ.
