مهندس الهام قادریان، دکتر مرتضی ادیب، دکتر سعید نوروزیان ملکی، دکتر بهزاد ملکپور اصل، دوره 9، شماره 2 - ( 6-1405 )
چکیده
منظر فرهنگی حاصل تعامل پیوسته انسان و طبیعت است و ابعاد کالبدی، تاریخی، فضایی، ادراکی، اجتماعی و معنایی را بهطور همزمان دربر میگیرد؛ ازاینرو، ارزیابی آن با اتکا به یک روش یا فناوری منفرد، تصویری ناقص از ارزشها و مسائل منظر ارائه میدهد. هدف این پژوهش، شناسایی، طبقهبندی و مقایسه روشهای ارزیابی منظر فرهنگی، بررسی فرصتها و محدودیتهای فناوریهای نوین در ترکیب با روشهای ادراکی و مشارکتی و ارائه مسیری مرحلهبندیشده برای ارزیابی چندبعدی منظر فرهنگی است. پژوهش با رویکرد کیفی و روش مرور نظاممند در چارچوب بیانیه پریزما انجام شد. یافتهها نشان دادند که سامانه اطلاعات جغرافیایی، سنجشازدور، فتوگرامتری، اسکن لیزری و مدلسازی سهبعدی، دقت مستندسازی و تحلیل فضایی و هندسی را افزایش میدهند؛ واقعیت مجازی امکان بازسازی محیطهای تاریخی، نمایش شرایط موجود و مقایسه سناریوهای مداخله را فراهم میکند؛ و ردیابی حرکات چشم و الکتروانسفالوگرافی اطلاعات مکملی درباره توجه، ادراک و واکنش کاربران ارائه میدهند.نتیجه پژوهش نشان میدهد که ظرفیت اصلی فناوریهای نوین در جایگزینی روشهای انسانی نیست، بلکه در پیوند دادههای فضایی و هندسی با تجربه، ادراک و دانش جامعه قرار دارد. مسیر پیشنهادی شامل شناخت زمینه و دیدگاهها، مستندسازی فضایی و هندسی، شناسایی ارزشهای غیرمادی، شبیهسازی و ارزیابی ادراکی و تلفیق نتایج در تصمیمگیری مشارکتی است.
