حسین اسمعیلی سنگری، مینا حیدری ترکمانی، امیرحسین جعفرپور، دوره 9، شماره 2 - ( 6-1405 )
چکیده
مقرنسکاری بهعنوان یکی از شاخصترین جلوههای تزیین معماری اسلامی، همواره نقش مهمی در غنای بصری و هویتی بناهای تاریخی داشته است. مجموعه تاریخی مشتاقیه کرمان بهعنوان یکی از آثار برجسته دوره قاجار در جنوب شرق ایران، دارای نمونههای ارزشمندی از تزئینات مقرنسکاری است که بهمرور زمان دچار فرسایش و آسیبهای متعددی شدهاند. این پژوهش با هدف تبیین راهکارهای حفاظتی و مرمتی، بر پایه گونهشناسی و آسیبشناسی مقرنسهای این مجموعه، بهصورت یکپارچه و نظاممند انجام شده است. در مرحله نخست، با انجام مستندنگاری دقیق، ویژگیهای فرمی، هندسی و ساختاری مقرنسها شناسایی و طبقهبندی شده و در گام بعد، انواع آسیبهای ساختاری و سطحی مورد تحلیل قرار گرفتهاند. در ادامه، طرحهای حفاظتی، مرمتی و استحکامبخشی متناسب با اصالت و ارزشهای تاریخی بنا ارائه شده است. همچنین بازسازی دیجیتالی سهبعدی وضعیت قبل و بعد از مرمت، بهمنظور مستندسازی دقیق و انتقال دانش مرمت، انجام پذیرفته است. نتایج این پژوهش میتواند الگویی کاربردی برای حفاظت و مرمت تزئینات مشابه در سایر بناهای تاریخی ایران فراهم آورد.