fa مدل های برنامه درسی و الگوهای تجربه شده در آموزش حفاظت و مرمت کاربرد علوم، فناوری‌ها، تجهیزات، مواد و روش‌های نوین Application of modern sciences, technologies, equipment, materials and methods پژوهشي Research, Original, Regular <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:Tahoma;"><span style="line-height:2;"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span b="" lang="FA" mitra="">آموزش در حوزه حفاظت و مرمت آثار تاریخی، نقشی بنیادین در حفظ میراث فرهنگی دارد. با توجه به حساسیت موضوع و پیچیدگی‌های علمی، فنی، و فرهنگی، طراحی برنامه‌های درسی در این حوزه باید بر پایه اصول نظری قوی و تجارب موفق جهانی استوار باشد. در دهه‌های اخیر، کشورهای مختلف با توسعه برنامه‌های تخصصی در دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی، تلاش کرده‌اند تا نیازهای حرفه‌ای این رشته را پاسخ دهند. با این حال، تفاوت‌های فرهنگی، فنی و ساختاری در این برنامه‌ها، بررسی تطبیقی و نقد مدل‌های برنامه‌ریزی درسی را ضروری می‌سازد</span>.<span b="" mitra=""> حفاظت و مرمت آثار تاریخی و فرهنگی، یکی از حوزه‌های میان‌رشته‌ای است که نیازمند طراحی دقیق و هدفمند برنامه‌های درسی برای تربیت متخصصان این حوزه می‌باشد. پژوهش حاضر با هدف بررسی مدل‌های برنامه درسی و تحلیل تطبیقی تجربه‌های جهانی در آموزش حفاظت و مرمت انجام شده است. گرچه در ایران چنین تجاربی نهادینه نشده و به ندرت توسط برخی اساتید از این الگوها استفاده می‌شود اما تداوم نداشته و به نظر می‌رسد به صورت موقت در یکی دو ترم به‌کار گرفته شده است و هنوز روش سنتی آموزش رواج دارد. در این راستا، در این پژوهش ابتدا به معرفی مدل‌های نظری برنامه درسی مانند مدل استاد شاگردی، یادگیری خدمت‌محور، پراکسیس و یادگیری مبتنی بر نتایج پرداخته‌شده و سپس با بررسی تطبیقی برنامه‌های آموزشی در دانشگاه‌های مختلف، نقاط قوت، ضعف و الگوهای اثربخش شناسایی گردید. یافته‌ها نشان می‌دهد که برنامه‌های موفق، تعادلی بین آموزش نظری، عملی، و رویکردهای بین‌رشته‌ای برقرار کرده‌اند. بر این اساس، پیشنهاد می‌شود در بازنگری برنامه‌های آموزشی در ایران، از تجارب بین‌المللی که الگوهای مختلف و گاهاً ترکیبی را به کار گرفته‌اند با در نظر گرفتن بافت بومی استفاده شود</span>.<span lang="FA" style="font-family:"B Mitra""></span></span></span><br> &nbsp;</span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11pt"><span style="line-height:120%"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:120%"><span garamond="" style="font-family:">Education in the field of conservation and restoration of historical monuments plays a fundamental role in the preservation of cultural heritage.</span></span></span> <span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:120%"><span garamond="" style="font-family:">Due to the sensitivity of the subject and the scientific, technical, and cultural complexities involved, curriculum design in this field must be based on strong theoretical foundations and informed by successful international</span></span></span> <span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:120%"><span garamond="" style="font-family:">experiences. In recent decades, various countries have responded to the professional demands of this discipline by developing specialized programs in universities and higher education institutions. However, cultural, technical, and structural differences among these programs highlight the necessity of conducting comparative studies and critically evaluating curriculum models.</span></span></span> <span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:120%"><span garamond="" style="font-family:">Conservation and restoration of historical and cultural heritage is an interdisciplinary field that requires precise and goal-oriented curriculum planning for the training of specialists. This study aims to examine different curriculum models and conduct a comparative analysis of global experiences in the education of conservation and restoration. Although such models have not yet become institutionalized in Iran, and only a few instructors have occasionally experimented with these approaches, their application has been temporary and often limited to one or two semesters. Traditional teaching methods still dominate the academic landscape.</span></span></span> <span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:120%"><span garamond="" style="font-family:">Accordingly, this research first introduces several theoretical curriculum models, including the master-apprentice model, service-learning, praxis, and outcome-based learning. It then presents a comparative analysis of educational programs at various universities to identify their strengths, weaknesses, and effective patterns. The findings reveal that successful programs tend to establish a balanced integration of theoretical knowledge, practical skills, and interdisciplinary perspectives. Based on these results, it is recommended that the revision of conservation education curricula in Iran draw on international experiences&mdash;many of which employ diverse or hybrid models&mdash;while being carefully adapted to local contexts.</span></span></span></span></span></span></span><br> &nbsp;</div> برنامه درسی, آموزش مرمت, الگوهای آموزشی, حفاظت فرهنگی. Curriculum, Restoration Education, Educational Models, Cultural Heritage Conservation. 91 100 http://journal.richt.ir/kcr/browse.php?a_code=A-10-190-1&slc_lang=fa&sid=1 Mohsen Keshavarz محسن کشاورز mkeshavarz@uk.ac.ir 0009-0005-4451-6281 Yes Shahid Bahonar University Of Kerman دانشگاه شهید باهنر کرمان Mohammad Mangeli محمد منگلی m.mangeli@urmia.ac.ir 0000-0001-6530-9621 No Urmia University دانشگاه ارومیه