دوره 6، شماره 2 - ( 6-1402 )                   جلد 6 شماره 2 صفحات 51-32 | برگشت به فهرست نسخه ها


XML English Abstract Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Morovaty Pour Ghalhe Sheykhy Z, Fadaie H. Explanation of the Conservation Plan of the Mudbrick Structures of the Barzan-e Jonoobi Site in Persepolis. KCR 2023; 6 (2) :32-51
URL: http://journal.richt.ir/kcr/article-1-86-fa.html
مروتی‌‌پور قلعه‌شیخی زهرا، فدایی حمید. تبیین برنامه حفاظتی ساختارهای خشتی در برزن جنوبی تخت جمشید. دانــش حـفـاظـت و مـرمـت. 1402; 6 (2) :32-51

URL: http://journal.richt.ir/kcr/article-1-86-fa.html


کارشناس ارشد حفاظت و مرمت بناها و بافت‌های تاریخی. سرپرست محوطه میراث جهانی چغازنبیل، خوزستان، ایران.
چکیده:   (2065 مشاهده)
در دامنه کوه رحمت در بخش جنوبی تختگاه تخت جمشید، حد فاصل تختگاه و آرامگاه ناتمام منسوب به داریوش سوم مجموعه بناهایی قرار دارند که از نظر معماری شبیه به سایر بناهای قرار گرفته بر روی تختگاه بوده و هم محور هستند و انحرافی ۲۰ تا ۲۵ درجه به سمت غرب دارند این مجموعه موسوم به برزن جنوبی شامل ۸ سازه جدا از هم به وسیله معابر و گذرهایی طراحی شده به هم مرتبط اند و عموما دارای تالارها و ایوان‌های ستون دار هستند. مهیا نمودن برخی از مسائل اقلیمی در این مجموعه همچون مهار کردن شیب زمین کنترل سیلاب‌های روان شده از کوهسار نظم در فرم و ساختارهای برپا شده مسیرهای دسترسی و گذرگاه‌ها عناصر و جزییات معماری و شهرسازی گویای استفاده و بهره‌مندی از علم شهرسازی و طراحی شهری در آن است. متأسفانه پس از کاوش و چند مرحله ابتدایی اقدامات مرمتی در محوطه برزن جنوبی ساختارها به حال خود رها شده است. بیشترین مصالح به کار برده شده در این محوطه خشت بوده که عدم رسیدگی مداوم به آن باعث زوال و تخریب ساختارهای خشتی شده است. ماهیت ناپایدار سازه‌های خشتی در این محوطه اهمیت و ضرورت حفاظت و نگهداری مستمر از این محوطه ارزشمند را گوشزد می‌کند؛ بنابراین در این مطالعه پس از بررسی عوامل آسیب‌رسان طرح حفاظت در قالب طرح حفاظت جامع پیشنهاد گردید. در این طرح سعی بر کاهش روند فرسایش و درمان آسیب‌های ناشی از عوامل آسیب‌رسان مورد نظر بوده است. روش پژوهش در این مقاله از نظر هدف و روش به صورت پژوهش کاربردی و میدانی است و داده‌ها به صورت کیفی بر مبنای استدلالی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. ابزار گردآوری داده‌ها به روش کتابخانه‌ای فیش‌برداری نقشه کروکی و روش میدانی مشاهده‌ای
مصاحبه‌ای تصویربرداری است. از نتایج این پژوهش دسته‌بندی مهم ترین آسیب‌های وارده به محوطه در چهار دسته مختلف و ارائه پیشنهادهای حفاظتی به منظور اصلاح آسیب‌های وارده به محوطه بوده است.
متن کامل [PDF 2196 kb]   (883 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: باستان‌سنجی و اصالت‌سنجی اشیا موزه‌ای و آثار تاریخی- فرهنگی.
دریافت: 1403/8/16 | پذیرش: 1402/8/10 | انتشار: 1402/8/10

فهرست منابع
1. اشمیت، اریک فردریش. (1342). تخت جمشید، بناها، نقش‌ها و نبشته‌ها. ترجمه: عبدالله فریار. تهران: فرانکلین-امیرکبیر.
2. بصیری، حسین. (1325). راهنمای تخت‌جمشید. تهران: رنگین.
3. تجویدی، اکبر. (1355). دانستنی‌های نوین درباره هنر و باستان‌شناسی عصر هخامنشی برپایه کاوش‌های پنج ساله تخت جمشید. تهران: مرکز باستان‌شناسی ایران.
4. جلایری خیابانی، مهدی. (1384). طرح حفاظت، مرمت و ساماندهی مجموعه کاخ‌های برزن جنوبی محوطه میراث جهانی تخت جمشید. پایان‌نامه دوره کارشناسی ا رشد دانشگاه هنر اصفهان [چاپ نشده].
5. حاکمی، علی. (1349). آب تخت جمشید در زمان هخامنشیان از کجا تامین می‌شده است؟ بررسی‌های تاریخی، 2(5). 19-13.
6. ریاضی، محسن؛ رئیسی، عزت‌الله؛ و زارع محمد. (1377). بررسی علل کاهش کیفیت آب چشمه‌های کارستی تاقدیس رحمت. مشهد: دومین همایش انجمن زمین‌شناسی ایران.
7. زرکش، افسانه. (1380). همسازی فضا و سازه در معماری دوره هخامنشی. مجموعــه مقــالات دومین کنگره معماری و شهرسازی ایران. جلد چهارم. تهران: میراث فرهنگی.
8. سامی، علی. (1348). پایتخت‌های شاهنشاهان هخامنشی شوش-هگمتانه-تخت‌جمشید. شیراز: دانشگاه پهلوی.
9. شهبازی، ع. شاپور. (1378). کهن‌ترین توصیف تخت جمشید در زبان فارسی. مجله باستان‌شناسی و تاریخ، 12(2-1) پیاپی 23 و 24.
10. شهمیرزادی، ملک. (1366). مروری بر تاریخچه مطالعات باستان‌شناسی در ایران. مجله باستان‌شناسی و تاریخ، 1 (2).
11. فیروزنیا، افسانه. (1394). کاربرد مصالح بومی در شیوه‌های معماری پیش از اسلام با نگرشی بر خواص سنگ و دیدگاه آسیب‌نگاری و راهکارهای حفاظتی، همایش ملی معماری و شهرسازی بومی ایران. یزد.
12. کلایس، ولفرام. (1365). شهرهای اورارتور. در نظری اجمالی به شهرنشینی و شهرسازی در ایران. به کوشش محمدیوسف کیانی، ترجمه فرامرز رنجبرسمیعی. تهران: چاپ اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی.
13. موسوی، علی. (1374). فردریک کرفتر و تخت جمشید. مجله باستان‌شناسی و تاریخ. 10(1). 57-6.
14. موسوی، علی. (1379). شهر پارسه، نکاتی درباره توپوگرافی و دستگاه دفاعی تخت‌جمشید. مجموعه مقالات دومین کنگره معماری و شهرسازی ایران، جلد سوم. تهران: میراث فرهنگی.
15. واندنبرگ، لوئی. (1379). باستان‌شناسی ایران باستان. ترجمه عیسی بهنام. چاپ دوم. تهران: دانشگاه تهران.
16. هرتسفلد، ارنست. (1381). ایران در شرق باستان. ترجمه همایون صنعتی‌زاده. تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA

ارسال پیام به نویسنده مسئول


بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.