[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: مقالات در دست انتشار :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: سال 2، شماره 3 - ( 3-1397 ) ::
سال 2 شماره 3 صفحات 67-82 برگشت به فهرست نسخه ها
سفال منقوش نامُرد: سفال مربوط به اواخر دورۀ پارت و دورۀ ساسانی جنوب‌شرق ایران و سواحل خلیج‌فارس
علیرضا خسروزاده1، سیامک سرلک2
1- استادیار گروه باستان‌شناسی، دانشگاه شهرکرد ، akhosrowzadeh@yahoo.com
2- پژوهشکدۀ باستان‌شناسی، دانشجوی دکتری دانشگاه هنر اصفهان
چکیده:   (5151 مشاهده)
محوطه‌های باستان‌شناختی بسیار اندکی مربوط به دورۀ ساسانی در جنوب‌شرق و سواحل خلیج‌فارس کاوش شده، بنابراین مجموعۀ سفالی با تاریخ‌گذاری مطمئن ساسانی در این ناحیه معرفی نشده است. به همین دلیل شناسایی محوطه‌های ساسانی جنوب‌شرق و سواحل خلیج‌فارس بسیار مشکل و مجموعۀ سفال تاریخ‌گذاری‌شدۀ دقیق مربوط به دورۀ ساسانی برای درک دورۀ ساسانی این منطقه لازم است. سفال در دورۀ ساسانی همچون دورۀ اشکانی محلی بوده و هر منطقه از ایران سبک و ویژگی‌های سفالی خاصی دارد. هدف این مقاله پرداختن به این مسأله و معرفی یکی از گونه‌های شاخص سفال ساسانی جنوب‌شرق ایران براساس سفال‌های به‌دست‌آمده از بررسی‌ها و کاوش‌های انجام‌شدۀ جنوب‌شرق ایران و سواحل جنوبی و شمالی خلیج‌فارس است. این گونه که به نام سفال نارنجی ظریف منقوش یا «نامُرد» مشهور است، پراکندگی گسترده‌ای در سواحل شمالی و جنوبی خلیج‌فارس و جنوب‌شرق ایران دارد. این گونه تنها از کاوش‌های انجام‌شده در محوطه‌ها‌ی کوش، مِلیحا و اِددور در امارات متحده، تپه‌یحیی در بافت کرمان و تَم‌مارون در میناب به‌دست آمده است، ولی شمار زیادی از این‌ گونه در بررسی‌های انجام‌شده در این مناطق نیز یافت شده است. سفال گونۀ نامُرَد دو گونه است؛ یک گونۀ آن مربوط به اواخر دورۀ اشکانی و گونۀ دیگر مربوط به اوایل و اواسط دورۀ ساسانی است. روش یافته‌اندوزی این پژوهش میدانی و کتابخانه‌ای، ولی اساس یافته‌اندوزی در این پژوهش میدانی است.
واژه‌های کلیدی: خلیج‌فارس، جنوب‌شرق، ساسانی، سفال نامُرد.
متن کامل [PDF 1003 kb]   (1286 دریافت)    
نوع مقاله: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي باستان‌شناسی
دریافت: 1397/5/1 | پذیرش: 1397/5/1 | انتشار: 1397/5/1
فهرست منابع
1. - خسروزاده، علیرضا (1384). «گزارش بررسی باستان‌شناسی سواحل تنگۀ هرمز و دریای عمان در شهرستان میناب»، تهران: مرکز اسناد پژوهشکدۀ باستان‌شناسی (منتشر نشده).
2. - خسروزاده، علیرضا (1391). «فصل دوم بررسی باستان‌شناختی جزیرۀ قشم»، تهران: مرکز اسناد پژوهشکدۀ باستان‌شناسی (منتشر نشده).
3. خسروزاده، علیرضا، (1391)، «حضور پارتیان در مناطق جنوبی خلیج‌فارس (شرق و جنوب­‌شرق شبه­‌جزیره‌­ی عربستان) بر اساس مدارک باستان­‌شناختی به‌دست آمده از محوطه‌­های پارتی سواحل جنوبی خلیج‌فارس»، مطالعات باستان­‌شناسی، شمارۀ 2، دورۀ 4 (شمارۀ پیاپی 6): 81-63.
4. - سرلک، سیامک (1391). «لایه‌نگاری تم‌مارون و سلطان‌میران؛ رودان، استان هرمزگان، پاییز و زمستان 1386». پژوهشنامۀ خلیج فارس، دفتر چهارم، به‌کوشش عبدالرسول خیراندیش و مجتبی تبریزنیا، تهران: خانه کتاب.
5. - سید‌سجادی، سید‌منصور (1370). «معرفی دو گونه سفال جدید از منطقه‌ی کرمان». مجلۀ باستان‌شناسی و تاریخ. سال پنجم، شمارۀ دوم. صص: 51-38.
6. - هرینک، ارنی (1376). سفال ایران در دوره اشکانی. ترجمۀ حمید چوبک، تهران: سازمان میراث فرهنگی کشور.
8. - Basafa, H., (2008). “A new perspective on Dambakoh site in southeast Iran”. Iranica Antiqua XLIII. pp: 185-206.
9. - Benoist, A., Mouton, M. & Schiettecatte, J. (2003). “The Artifacts from the fort at Mleiha: Distribution, origins, trade and dating”, Proceeding of the seminar for Arabian Studies 33. pp: 59-76.
10. - Boucharlat, R. & Mouton, M. (1993). “Mleiha (3e s. avant J.-C. – ler/2e s. après J.-C.)”, In U. Finkbeiner (ed.), Materialien zur Archaologie der Seleukidem-und Partherzeit im sudlichen Babylonien und im Golfgebiet, Tubingen: E. Wasmuth. pp: 219-250.
11. - Casal, J.-M., (1968). “Nindo Damb”. Pakistan Archaeology 5. pp: 51-55.
12. - De Cardi, B. (1985). “Further archaeological survey in Ra's al-Khaimah, U.A.E., 1977”, Oriens Antiquus, 24. pp: 163-240.
13. - De Cardi, B., Vita-Finzi, C., & Coles, A. (1975). “Archaeological survey in Northern Oman, 1972”, East and west 25. pp: 9-27.
14. - Herinc, E. (1997). Pottery of Iran in the Parthian Period, Translate by Hamideh Chobak, Tehran: press of Cultural Heritage, Handicrafts and Tourism Organization of Iran.
15. - Hojlund, F. & Andersen, H. (1997). Qala'at al-Bahrain vol. 2. The the Central Monumental Buildings, Aarhus.
16. - Kennet, D. (1997). “Kush: a Sasanian and Islamic-period Archaeological tell in Ras al-Khaimeh (U.A.E)”, Arabian Archaeology and epigraphy 8. pp: 284-302.
17. - Kennet, D. (2002). “Sasanian pottery in Southern Iran and Eastern Arabia”, IRAN XL. pp: 153-162.
18. - Kennet, D. (2004). Sasanian and Islamic Pottery from Ras al-khaimah: Classification, Chronology and analysis of trade in the western indian Ocean. Oxfford; society for Arabian studies monographs n.1, BAR International series.
19. - Kennet, D. (2005). “On the eve of Islam: Archaeological evidence from Eastern Arabia”. Antiquity 79. pp: 107-118.
20. - Khosrowzadeh, A. (2005). “The Report of Archaeological Survey Beaches Strait of Hormuz and Gulf of Oman in Minab County”, Archives of Iranian Center for Archaeological Research (Unpublished).
21. - Khosrowzadeh, A. (2012). “Chapter Two Archaeological Survey in Qeshm Island”, Archives of Iranian Center for Archaeological Research (Unpublished).
22. - Khosrowzadeh, A. (2014). “The second season of Archaeological Survey of the Qeshm Island, Iran”, Iranian Journal of Archaeological Studies, vol. 4. pp: 21-39.
23. - Khosrowzadeh, A. (2014). “The presence of Parthians in the Sothern regions of the Persian Gulf (East and south east of the Arabian Peninsula) based on archaeological evidence obtained from the parts of the Sothern coast of the Persian Gulf”, Journal of Archaeological Studies, vol. 4. No 2, (6) pp: 63-81.
24. - Lamberg-Karlovsky, C.C. (1970). Excavations at Tepe Yahya, Iran, 1967-1969, Cambridge: American School of prehistoric Research Bulletin 27.
25. - Lecomte, O. (1993). “Ed-Dur, les occupations des 3e et 4e s. ap. J.-C.: Contexte des trouvailles et matériel diagnostique”, In U. Finkbeiner (ed.), Materialien zur Archäologie der Seleukiden- und Partherzeit im südlichen Babylonien und im Golfgebiet. Tübingen. pp: 195-217.
26. - Potts, D. T. (1998). “Namord ware in southeastern Arabia”, In: C. S Phillips, D. T Potts & J. Searight (eds.), Arabia and her neighbors. Essays on prehistorical developments presented in honour of Beatrice de Cardi. Abiel II. Brepols. pp: 207-220.
27. - Priestman, S. M. N. (2009). “Fine orange painted ware”, Parthian, Sasanian and Early Islamic Pottery: dating, definition and distribution, Organized by Seth Priestman & St John Simpson, Department of the Ancient Near East the British Museum. pp: 29-31.
28. - Sajjadi, M. (1989). “A class of Sasanian ceramics from southeastern Iran”, Rivista di Archeologia 13. pp: 31-40.
29. - Salles, J. F. (1984). “Ceramiques de surface a Ed-Dour, Emirates Arabes Unis”, In: Arabie oriental, Mesopotamie et Iran meridional, de lage du au debut de la period Islamique, Boucharlat, R. and S. Jean-Francois., (eds), Paris. pp: 241-270.
30. - Sarlak, S. (2012). Stratigraphy Tame Maroun and Soltan Miran; Rodan, Hormozgan Province, Persian Gulf Research, Tehran: Book House.
31. - Sedov, A. V. (1996). “Qana’ (Yemen) and the Indian Ocean the archaeological evidence”, In: H. P Ray & J. F Salles (eds), Tradition and Archaeology, early maritime contacts in the Indian Ocean. Proceeding of the international seminar Techno-Archaeological Perspective of Seafaring in the Indian Ocean 4th cent. B.C. – 15th cent. A.D. New Delhi, Feb. 28 – March 4, New Delhi. pp: 11-35.
32. - Stein, M. A. (1937). Archaeological Reconnaissances in North Western India and south Eastern Iran, London.
33. - Seyed Sajadi, S. M. (1991). “Introduction Two Type of New Pottery from The Kerman”, Journal of Archeology and History, Vol. 5, No. 2. P.P.
34. - Whitehouse, D. & Williamson, A. (1973). “Sasanian Maritime Trade”, IRAN 11. pp: 29-49.
35. - Williamson, A. (1972). “Persian Gulf commerce in the Sasanian period and the first two Centuries of Islam”, Bastan Shenasi va Honar-e Iran 9-10. pp: 97-112.
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA



XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Khosrowzadeh A, Sarlak S. The Namord Painted Ware: The Pottery of Late Parthian and Sassanid Periods in Southeast of Iran and Persian Gulf. Parseh J Archaeol Stud. 2018; 2 (3) :67-82
URL: http://journal.richt.ir/mbp/article-1-59-fa.html

خسروزاده علیرضا، سرلک سیامک. سفال منقوش نامُرد: سفال مربوط به اواخر دورۀ پارت و دورۀ ساسانی جنوب‌شرق ایران و سواحل خلیج‌فارس. مطالعات باستان شناسی پارسه. 1397; 2 (3) :67-82

URL: http://journal.richt.ir/mbp/article-1-59-fa.html



سال 2، شماره 3 - ( 3-1397 ) برگشت به فهرست نسخه ها
فصلنامه مطالعات باستان شناسی پارسه Parseh Journal of Archaeological Studies
Persian site map - English site map - Created in 0.18 seconds with 30 queries by YEKTAWEB 4263