[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: مقالات در دست انتشار :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: سال 4، شماره 14 - ( 12-1399 ) ::
سال 4 شماره 14 صفحات 49-63 برگشت به فهرست نسخه ها
تعیین سن و جنسیت بقایای انسانی عصرمفرغ جدید محوطۀ شهرک فیروزه نیشابور
محمدحسین رضایی1، فاطمه موسیوند2، حسن باصفا3، سید فرزاد سیدفروتن4
1- استادیار گروه باستان‌شناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه نیشابور، نیشابور، ایران ، mohammad.1561@yahoo.com
2- دانش‌آموختۀ کارشناسی‌ارشد باستان‌شناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه نیشابور، نیشابور، ایران.
3- دانشیار گروه باستان‌شناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه نیشابور، نیشابور، ایران.
4- استادیار گروه مرکز زیست‌فناوری رویان، اصفهان، ایران.
چکیده:   (448 مشاهده)
مطالعۀ بقایای انسانی به‌دست‌آمده از بافت‌های تدفینی و غیرتدفینی را می‌توان ازجمله مطالعات انسان‌شناسی جسمانی برشمرد. مبحث مطالعات میان‌رشته‌ای در حوزۀ خراسان به‌دلیل نبود مدارک مادی تا دهۀ جاری، فاقد هرگونه پژوهشی بوده؛ هرچند که همواره به اهمیت خراسان در این چرخه اشاره شده است. در دهۀ اخیر با توجه به رویکرد پژوهشگران این حوزه، مبحث مطالعات میان‌رشته‌ای کمی رونق گرفته است. ازجمله اهداف پژوهش حاضر، تعیین سن و جنسیت بقایای انسانی محوطۀ شهرک ‌فیروزه نیشابور است. پرسش‌های پژوهش عبارتنداز: سه نمونه اسکلت یافت‌شده از محوطۀ شهرک فیروزه نیشابور متعلق ‌به چه گروه جنسی هستند؟ بقایای انسانی مربوط به چه ردۀ سنی هستند؟ و آیا می‌توان بقایای یافت‌شده را متعلق به نژاد و قوم خاصی دانست؟ بدین‌منظور، ابتدا اسکلت‌های انسانی محوطۀ شهرک فیروزه که بین لایه‌های رسوبی قطور مدفون گشته بود، مورد پاکسازی قرار گرفت و درنهایت با مشارکت سازمان پزشکی‌قانونی اصفهان، تعیین سن و جنسیت نمونه‌ها براساس ریخت‌شناسی و مطالعات آنتروپولوژیستی صورت گرفت؛ سپس نمونه‌های دندانی این بقایا جهت استخراج DNA ایزوله‌شده (هسته‌ای و میتوکندریایی) به‌روش PCR برداشت شد. لازم‌به‌ذکر است که پژوهش حاضر بیانگر نتایج بخش اول مطالعات و مربوط به تعیین سن و جنسیت نمونه‌ها به‌روش ریخت‌شناسی است. نتایج پژوهش مشخص ساخت نمونه‌های موردمطالعه متعلق ‌به افرادی از جامعۀ شهرک فیروزه است که ازلحاظ سنی در دو گروه نوجوان و بالغ (2 نوجوان و 1 فرد بالغ) طبقه‌بندی می‌شوند و ازنظر جنسی نیز متعلق ‌به دو گروه مؤنث و مذکر (مردان و زنان) هستند. در رابطه با نرخ مرگ‌ومیر و میانگین جمعیت‌شناسی جامعۀ شهرک فیروزه نیز به‌دلیل حجم کم نمونه‌ها نمی‌توان به‌طور واضح اظهار‌نظر نمود، اما باتوجه به نمونه‌های فعلی و تعداد تدفین‌های به‌دست‌آمده، نرخ بالای مرگ‌ومیر در سنین پایین در محوطۀ شهرک فیروزه را نشان می‌دهد.
واژه‌های کلیدی: شهرک فیروزه، بقایای انسانی، انسان‌شناسی جسمانی، جنسیت، عصرمفرغ.
متن کامل [PDF 1250 kb]   (33 دریافت)    
نوع مقاله: پژوهشي | موضوع مقاله: میان‌رشته‌ای
دریافت: 1399/3/23 | پذیرش: 1399/9/20 | انتشار: 1399/12/9
فهرست منابع
1. - باصفا، حسن، (1394). «گزارش کاوش محوطۀ قاراچشمه (کلاته‌شوری) دشت نیشابور». تهران: مرکز پژوهشکدۀ باستان‌شناسی ایران (منتشرنشده).
2. - رحمانی، اسماعیل؛ نصیری، ابراهیم؛ و ابوالقاسمی، یونس، (1397). «بررسی جنسیت و تخمین سن اسکلت انسانی مورد مطالعه: اسکلت انسانی کوریجان کبودرآهنگ واقع در موزۀ هگمتانه». مجلۀ مطالعات باستان‌شناسی پارسه، سال دوم، شمارۀ 3، صص: 66-53.
3. رضایی، محمد‌حسین؛ باصفا، حسن؛ محمدی‌پور، حمیده‌سادات؛ هاشمی، نرگس؛ و بیگ‌زاده، عاطفه، (1398). «تعیین میزان عناصر بقایای دندانی عصرمفرغ جدید محوطۀ شهرک فیروزه نیشابور و مقایسۀ آن با نمونه‌های دندانی معاصر». مجلۀ مطالعات باستان‌شناسی. شمارۀ 20، صص: 131-117.
4. - سروش، محمد‌رضا؛ و یوسفی، صاحب، (1393). «محوطۀ رزه، شاهدی از استقرارهای هزارۀ سوم تا دوران تاریخی در خراسان جنوبی». خلاصه مقالات دوازدهمین گردهم‌آیی سالانۀ باستان‌شناسی ایران، تهران: پژوهشگاه سازمان میراث‌فرهنگی، صص: 271-273.
5. - عسکری‌خانقاه؛ و کمالی، محمد‌شریف، (1373)، «انسان‌شناسی خطوط پوستی در جمعیت‌های ایرانی». نامۀ علوم‌اجتماعی، شمارۀ 7، صص: 182-151.
6. - گاراژیان، عمران، (1385). «کاوش‌های باستان‌شناسی تپۀ قلعه‌خان بجنورد». تهران: مرکز پژوهشکدۀ باستان‌شناسی ایران (منتشرنشده).
7. - گاراژیان، عمران، (1389). «کاوش‌های باستان‌شناسی تپه‌بلوچ نیشابور». تهران: مرکز پژوهشکدۀ باستان‌شناسی ایران (منتشرنشده).
8. - وحدتی، علی‌اکبر؛ و فرانکفورت، آنری‌پل، (1389). «گزارش مقدماتی گمانه‌زنی در تپه‌دامغانی سبزوار». مجلۀ باستان‌شناسی و تاریخ، شمارۀ 48، صص: 36-17.
9. - وحدتی، علی‌اکبر؛ و بیشونه، رافائل، (1393). «گزارش مختصر فصل دوم کاوش در تپه‌چلو، دشت جاجرم شمال‌شرقی ایران». گزارش‌های سیزدهمین گردهم‌آیی سالانۀ باستان‌شناسی ایران، تهران: پژوهشگاه سازمان میراث‌فرهنگی. صص: 324-320.
10. - وحدتی، علی‌اکبر؛ و بیشونه، رافائل، (1394). «فصل سوم کاوش در تپه‌چلو، دشت جاجرم، شمال‌شرقی ایران». گزارش‌های چهاردهمین گردهم‌آیی سالانۀ باستان‌شناسی ایران، تهران: پژوهشگاه سازمان میراث‌فرهنگی، صص: 534-529.
11. - وحدتی‌نسب، حامد، (1390). «مروری بر مطالعات انسان‌شناسی زیستی در باستان‌شناسی ایران (پارینه‌سنگی و نوسنگی)». مجلۀ پژوهش‌های انسان‌شناسی ایران، سال 1، شمارۀ 1. صص: 119-101.
12. وحدتی نسب، حامد، (1390). پیدایش انسان. تهران: نشر ایران نگار.
13. - وحدتی‌نسب، حامد؛ و هاشمی، میلاد، (1395). راهنمای کار با بقایای استخوانی انسان در باستان‌شناسی. تهران: پژوهشگاه میراث‌فرهنگی.
14. - وحدتی‌نسب، حامد؛ انواری، زهره؛ قمری‌فتیده، محمد؛ شیخ‌الاسلامی، امیرسامان؛ اکبری، محمدتقی؛ و لسانی، نغمه، (1396). «بازنگری ورود آریایی‌ها در پرتو آگاهی‌های جدید ژنتیکی (گورستان گوهرتپه، بهشهر)». مجلۀ پژوهش‌های انسان‌شناسی ایران، شمارۀ 13، صص: 143-117.
15. - Miller. B. A. & Wood, B., (2006). Anthropology. Pearson Education, Boston: Allyn & Bacon.
16. - Ilkhan, T.; Rafi’I, B.; Shojaee-Esfahani, A. & Sołtysiak A., (20190). “Human remains from Kafarved-Varzaneh survey, Iran, 2018-2019”. Bioarchaeology of the Near East, No. 13, Pp: 105–117.
17. - Rezaei, M. H. & Basafa, H., (2018). “The Production Process of Lithics in Late Bronze Age at Shahrake Firouzeh Site in Neyshabur, North East of Iran”. Ancient Asia, No. 9 (1), Pp: 1–8.
18. - Rezaei, M. H. & Basafa, H., (2019). “The Impact of Geological Processes on the Location of Shahrake Firouzeh, a Prehistoric Site from NE Iran”. Ancient Asia, No. 10 (1), Pp: 1–8.
19. - Sołtysiak A. & Mahfroozi, A., (2008). “Short Fieldwork Report: Gohar Tepe and Goldar Tepe (Iran), seasons 2006–2007”. Bioarchaeology of the Near East, No. 2, Pp:71-77.
20. - Sołtysiak A.; Jafari, M. J. & Rajabi, N., (2010). “Short Fieldwork Report: Lama and Tol-e-Khosrow (Iran), seasons 2008–2010”. Bioarchaeology of the Near East, No. 4, Pp: 63-69.
21. Sołtysiak A., (2013). “Report on Selected Human Remains From Lama, Southern Zagros, Iran”. Iranica Antiqua, NO. XLVIII, Pp:77–101.
22. Sołtysiak, A.; Vahdati, A. A. & Biscione, R., (2016a). “Human remains from Tepe Chalow”, Iran, 2013-2015. Bioarchaeology of the Near East, No. 10, Pp: 91-96.
23. - Sołtysiak A.; Hosseinzadeh, J.; Javeri, M. & Montazerzohouri, M., (2016b). “Human remains from Estark, Iran 2016”. Bioarchaeology of the Near East, No. 10, Pp: 75–81.
24. - Sołtysiak A. & Naseri R., (2017). “Human remains from Deh Dumen, Iran, 2013-2016”. Bioarchaeology of the Near East, No. 11, Pp: 70-75.
25. - Sołtysiak A.; Montazerzohouri, M. & Hosseinzadeh, J., (2017). “Human remains from Robat Aghaj, Iran, 2017”. Bioarchaeology of the Near East, No. 11, Pp: 96–100.
26. - Sołtysiak, A.; Naseri, R. & Najafi, M., (2019a). “Human remains from Deh Dumen, Iran, 2019”. Bioarchaeology of the Near East, 13, Pp: 142-146.
27. - Sołtysiak, A.; Fazeli Nashli, H., Safari M. & Thomalsky, J., (2019b). “Human remains from Ghal e-Ben, Iran, 2019”. Bioarchaeology of the Near East, NO. 13, Pp: 97-104.
28. - Sołtysiak, A.; Fazeli Nashli, H.; Safari, M. & Moradi G., (2019c). “Human remains from Shahne Poshte, Iran, 2019”. Bioarchaeology of the Near East, No. 13, Pp: 85-96.
29. - Sołtysiak, A.; Sarlak, S. & Rafiei, H., (2019d). “Human remains from Khaveh, Iran, 2019”. Bioarchaeology of the Near East, No. 13, Pp:157–162.
30. - Sołtysiak, A.; Malekzadeh, M. & Naseri, R., (2019e). “Human remains from Mersin, Iran, 2014”. Bioarchaeology of the Near East, No. 13, Pp: 136-141.
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA



XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Rezaei M H, Basafa H, Seyed Forootan S F. Determine the Age and Gender of the Human Remains During the Late Bronze Age in the Shahrak-e-Firouzeh Site, Neyshabur. Parseh J Archaeol Stud. 2021; 4 (14) :49-63
URL: http://journal.richt.ir/mbp/article-1-357-fa.html

رضایی محمدحسین، موسیوند فاطمه، باصفا حسن، سیدفروتن سید فرزاد. تعیین سن و جنسیت بقایای انسانی عصرمفرغ جدید محوطۀ شهرک فیروزه نیشابور. مطالعات باستان شناسی پارسه. 1399; 4 (14) :49-63

URL: http://journal.richt.ir/mbp/article-1-357-fa.html



سال 4، شماره 14 - ( 12-1399 ) برگشت به فهرست نسخه ها
فصلنامه مطالعات باستان شناسی پارسه Parseh Journal of Archaeological Studies
Persian site map - English site map - Created in 0.18 seconds with 30 queries by YEKTAWEB 4286