[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: مقالات در دست انتشار :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: سال 3، شماره 10 - ( 12-1398 ) ::
سال 3 شماره 10 صفحات 149-163 برگشت به فهرست نسخه ها
تصویر به‌عنوان محمل اندیشه: تفسیری بر پرسپکتیوهای صحیح و نادرست در آثار محمدزمان
مهدی کُردنوغانی1، علی سلمانی2
1- دکتری فلسفۀ هنر، ایران ، meh.noghani@gmail.com
2- دانشیار گروه فلسفۀ هنر، دانشکدۀ هنر و معماری دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان، ایران
چکیده:   (2060 مشاهده)
 محمدزمان، نقاش عصر صفوی، در برخی از آثار خود به تقلید از آثار فرنگی و کپی‌برداری از آن‌ها پرداخته است. او هم‌چنین در برخی از آثار اصیل خود که مضمونی سنتی دارند، برخی از شیوه‌های نقاشی عصر جدید غربی را به‌کار گرفته است. در میان این شیوه‌ها، پرسپکتیو اهمیتی ‌بسزا دارد. محمدزمان در آثار تقلیدی خود پرسپکتیو را صحیح به‌کار گرفته، اما در آثار اصیل او گاه پرسپکتیو به‌صورت صحیح و گاه نادرست انجام شده ‌است. تا پیش از این، برخی از مفسران (هم‌چون کریم‌زاده تبریزی) بر این عقیده بوده‌اند که کاربرد پرسپکتیو توسط محمدزمان ناشی از نوعی نقصان و عدم آموزش‌های آکادمیک بوده است. در این مقاله درمقابل این نظر، این تفسیر مطرح می‌شود که محمدزمان در آثار اصیل خود، نه صرفاً پرسپکتیوهای غلط و صحیح، بلکه پرسشی را در باب نسبت میان نگارگری سنتی ایرانی و نقاشی جدید غربی به ودیعه گذاشته است. از ‌این‌رو در این مقاله با بررسی چند مورد از آثار اصیل محمدزمان، آن پرسش مورد بحث قرار می‌گیرد و ادعا می‌شود که در فقدان مباحث نظری مرتبط با نسبت میان عناصر قدیم و جدید در نقاشی، نتیجۀ محتوم، استیلای پرسپکتیو غربی بر نقاشی ایرانی بوده است. 
واژه‌های کلیدی: زمان، پرسپکتیو، نگارگری سنتی، نقاشی صفوی.
متن کامل [PDF 1064 kb]   (326 دریافت)    
نوع مقاله: پژوهشي | موضوع مقاله: میان‌رشته‌ای
دریافت: 1398/8/1 | پذیرش: 1398/9/26 | انتشار: 1398/12/16
فهرست منابع
1. - آژند، یعقوب، (1383). «نقاشان اروپایی در ایران: دورۀ صفوی». نشریۀ دانشکدۀ هنرهای زیبا. دورۀ 19، شمارۀ 19، صص: 83-75.
2. - آژند، یعقوب، (1389). محمدزمان و شیوۀ فرنگی‌سازی. تهران: شرکت سهامی کتاب‌های جیبی وابسته به انتشارات امیرکبیر.
3. - افشارمهاجر، کامران، (1391). هنرمند ایرانی و مدرنیسم. تهران: انتشارات دانشگاه تهران. چاپ دوم.
4. - آقایی، عبدالله؛ و قادرنژاد، مهدی، (1397). «متاع پرسپکتیو: زمینۀ اقتصادی پیدایش پرسپکتیو خطی در نقاشی متأخر صفوی». مجلۀ باغ‌نظر، شمارۀ 58، صص: 100-89.
5. - پاکباز، رویین، (1393). نقاشی ایران (از دیرباز تا امروز). تهران: انتشارات زرّین و سیمین، چاپ دوازدهم.
6. - پاموک، اورهان، (1389). نام من سرخ. ترجمۀ عین‌الله غریب، تهران: نشرچشمه.
7. - پولاک، یاکوب ادوارد، (1368). سفرنامۀ پولاک: ایران و ایرانیان. ترجمۀ کیکاووس جهانداری، تهران: شرکت سهامی انتشارات خوارزمی.
8. - دهباشی، علی؛ و بهنام‌شباهنگ، داراب، (1366). یادنامۀ کمال‌الملک. مجموعۀ مقالات از: فروغی، غنی، نوائی، جمالزاده، آغداشلو، پاکباز و دیگران، تهران: نشر چکامه.
9. - کریم‌زاده تبریزی، محمدعلی، (1369). احوال و آثار نقاشان قدیم ایران (و برخی از مشاهیر نگارگری هند و عثمانی). جلد دوم، لندن.
10. - کنبی، شیلا، (1393). رضا عباسی: اصلاح‌گر سرکش. ترجمۀ یعقوب آژند. چاپ سوم، تهران: مؤسسۀ تألیف، ترجمه و نشر آثار هنری «متن» و فرهنگستان هنر.
11. - گرابار، اولگ، (1390). مروری بر نگارگری ایرانی. ترجمۀ مهرداد وحدتی‌دانشمند. تهران: مؤسسۀ تألیف، ترجمه و نشر آثار هنری «متن» و فرهنگستان هنر. چاپ دوم.
12. - هدایت، هادی، (1365).«مروری بر احوال و آثار محمدزمان (نگارگر عصرصفوی): اسیر وسوسه‌های دلباختگی و فریب». فصلنامۀ هنر، شمارۀ ۱۱، صص:87-66.
14. - Belting, H., (2011). Florence and Baghdad: Renaissance Art and Arab Science. Tr. By Deborah Lucas Schneider, The Belknap Press of Harvard University Press.
15. - Panofsky, E., (1991). Perspective as Symbolic Form. Tr. By Christopher S. Wood, Zone Books, NY.
16. - Sims, E., (2002). Peerless images: Persian painting and its sources. with Boris I. Marshak and Ernst J. Grube, Yale University Press.
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA



XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Kord Noghani M, Salmani A. The Image as a Predictor of Thoughts: An Interpretation of True and False Perspectives in Mohammad Zamani’s Paintings. Parseh J Archaeol Stud. 2020; 3 (10) :149-163
URL: http://journal.richt.ir/mbp/article-1-304-fa.html

کُردنوغانی مهدی، سلمانی علی. تصویر به‌عنوان محمل اندیشه: تفسیری بر پرسپکتیوهای صحیح و نادرست در آثار محمدزمان. مطالعات باستان شناسی پارسه. 1398; 3 (10) :149-163

URL: http://journal.richt.ir/mbp/article-1-304-fa.html



سال 3، شماره 10 - ( 12-1398 ) برگشت به فهرست نسخه ها
فصلنامه مطالعات باستان شناسی پارسه Parseh Journal of Archaeological Studies
Persian site map - English site map - Created in 0.19 seconds with 30 queries by YEKTAWEB 4263