[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: مقالات در دست انتشار :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: سال 2، شماره 5 - ( 9-1397 ) ::
سال 2 شماره 5 صفحات 159-143 برگشت به فهرست نسخه ها
تبیین نقش تأثیرگذار قهوه‌خانه در جریان شکل‌گیری نقاشی قهوه‌خانه‌ای
کریم زارعی1، غلامرضا شاملو2، تقی حمیدی‌منش2
1- عضو هیأت علمی گروه گرافیک دانشکده هنر و معماری دانشگاه بوعلی‌سینا ، k.zarei@basu.ac.ir
2- عضو هیأت علمی گروه گرافیک دانشکده هنر و معماری دانشگاه بوعلی‌سینا
چکیده:   (4757 مشاهده)
نقاشی قهوه‌خانه‌ای، مکتبی از نقاشی روایی رنگ‌روغنی است که در اواخر حکومت‌ قاجار و جنبش‌ مشروطیت با موضوعات رزمی، بزمی و مذهبی، به‌دست هنرمندانی مکتب‌ندیده در قهوه‌خانه‌ها شکل گرفت. تحولات مختلف اجتماعی و سیاسی دورۀ قاجار باعث ایجاد بستر جدیدی در عرصۀ هنر ایران شد. با سرکوب آزادی‌خواهی‌های مردم توسط این حکومت استبدادی، انقلاب ‌مشروطیت سبب اجتماع و جنبش ‌مردمی در قهوه‌خانه‌ها شده و این جریان باعث می‌شود برروی پرده‌های نقاشی‌ قهوه‌خانه‌ای تأثیر به‌سزایی بگذارد؛ چراکه قهوه‌خانه‌ها که به‌عنوان یکی از پایگاه‌های مهم اجتماع ‌مردمی در دوران قاجار بوده‌اند، نقش عمده‌ای در شکل‌گیری این نهضت‌ هنری ایفا می‌کنند. در مقالۀ پیش‌رو با توجه به انتقادی‌بودن نقاشی قهوه‌خانه‌ای علیه حکومت استبدادی قاجار و داشتن رویه‌ای برخلاف سنت نقاشی هم‌عصر، سعی گردیده قهوه‌خانه را به‌عنوان نهادی با کارکردهای اجتماعی و فرهنگی، درجهت تقویت روحیۀ ملی و مذهبی مردمی که در دوران‌ قاجار نقش به‌سزایی ایفا کرده، با هم‌سویی جریان مشروطیت انطباق دهد و تأثیر آن ‌را در شکل‌گیری نقاشی قهوه‌خانه‌ای ازنظر اهمیت و نقش سیاسی اجتماعی آن موردبررسی قرار دهد. پرسش‌های پژوهش عبارتند از: 1- قهوه‌خانه‌ها تا چه‌اندازه بر جریان شکل‌گیری نقاشی قهوه‌خانه‌ای در دوران نهضت مشروطیت تاثیرگذار بوده‌اند؟ 2- مبانی شکل‌گیری مکتب نقاشی قهوه‌خانه‌ای در جریان استبداد حکومت قاجار چگونه بوده است؟ روش تحقیق، کتابخانه‌ای و میدانی شامل مطالعات ‌پایه‌ای درخصوص نقاشی قهوه‌خانه‌ای و انقلاب ‌مشروطیت و بررسی فضای قهوه‌خانه‌های قاجار است و پس ‌از استدلال و تطبیق و تجزیه و تحلیل، نتایج ذیل حاصل می‌شود که جریان نقاشی قهوه‌خانه‌ای در قهوه‌خانه‌ها در دوران مشروطیت، حرکتی ضد‌استبدادی و انتقادی علیه حکومت قاجار بوده و محتوای گفتمان درون قهوه‌خانه‌ها در این دوران بر موضوعات نقاشی‌ها تأثیر به‌سزایی گذاشته که با جریان مشروطیت هم‌راستا می‌شود.
واژه‌های کلیدی: نقاشی قهوه‌خانه‌ای، قهوه‌خانه، استبداد قاجار، مشروطیت.
متن کامل [PDF 902 kb]   (1566 دریافت)    
نوع مقاله: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي باستان‌شناسی
دریافت: 1397/11/24 | پذیرش: 1397/11/24 | انتشار: 1397/11/24
فهرست منابع
1. - آزاد‌ارمکی، تقی (1390). پاتوق و مدرنیته ایرانی. چاپ دوم، تهران: آوای نور.
2. - پاکباز، روئین (1383). نقاشی ایران از دیروز تا امروز. چاپ پنجم، تهران: سیمین و زرین.
3. - چلیپا، کاظم؛ گودرزی، مصطفی؛ و شیرازی، علی‌اصغر (1390). «تأملاتی دربارۀ موضوعات ملی ‌و مذهبی در نقاشی قهوه‌خانه‌ای». نگره. شمارۀ 18. صص: 81-69.
4. - ‌رجبی، محمدعلی و چلیپا، کاظم (1386). حسن اسماعیل‌زاده نقاشی مکتب قهوه‌خانه‌ای.تهران: نشر نظر.
5. زارعی، کریم (1397)، قلندر نقاش، حسین دستخوش همدانی نقاش قهوه‌خانه‌ای. از مجموع کتب دانش‌نامۀ استان همدان، به‌کوشش و سفارش : حوزه هنری استان همدان، تهران: انتشارات طلایی.
6. - سیف، هادی (1369). نقاشی قهوه‌خانه‌ای. چاپ سوم، تهران: سازمان میراث‌فرهنگی کشور.
7. - فقیهی‌محمدی، علی (1384). «درآمدی بر رویکرد اجتماعی قهوه‌خانه‌ها». پیام بهارستان. شمارۀ 47. صص: 13-12.
8. - قیصری، نورالله (1377). «گرایش‌های مختلف در فرهنگ سیاسی ایران عصرمشروطه (دوره ‌قاجار)». پژوهش و نگارش کتب دانشگاهی. شمارۀ 3. صص: 25-14.
9. - کاتوزیان‌همایون، محمدعلی (1385). «آزادی و لجام‌گسیختگی در انقلاب‌ مشروطیت». اطلاعات سیاسی ‌اقتصادی. شمارۀ 230-227. صص: 127-108.
10. - کاتوزیان‌همایون، محمدعلی (1394). دولت و جامعه در ایران، انقراض قاجار و استقرار پهلوی. تهران: نشر مرکز.
11. - مدرسی، جواد (1387). « نقاشی قهوه‌خانه بررسی یک پارادوکس». آیینه خیال. شمارۀ 10. صص: 25-22.
12. -‌­فقیهی‌محمدی، علی (1384)، «درآمدی بر رویکرد اجتماعی قهوه‌­خانه­‌ها»، پیام بهارستان، شمارۀ 47، صص: 12-13.
13. - معین‌آبادی، حسین (1385). «سنت‌ و تجدد در انقلاب ‌مشروطه». مجلۀ سیاسی اقتصادی. شمارۀ 230-227. صص: 94-67.
14. - میرمصطفی، حسین (1387). نقاشی در قهوه‌خانه. تهران: انتشارات سیمای کوثر.
15. - نصری‌اشرفی، جهانگیر؛ و شیرزادی‌آهودشتی، عباس (1388). تاریخ هنر ایران. تهران: انتشارات آرون.
16. - نظری، علی‌اشرف (1386). «هویت مدرن و ظهور گفتمان مشروطیت در ایران». علوم سیاسی مطالعات ‌ملی. شمارۀ 32. صص: 54-29.
17. - نورعلیشاهی، مهدی (1390). « نقاشی قهوه‌خانه». روزنامۀ جام جم. شمارۀ 3186.
18. - یزدخواستی، بهجت؛ ‌و اسماعیلی، علی (1387). «آسیب‌شناسی جنبش‌ مشروطیت». پژوهشنامۀ انقلاب اسلامی. شمارۀ 15. صص: 166-119.
20. - Pedram, Behnam & Hosseini, Mahdi. (2017). “The Importance of Painting in Qajar Dynasty Based on the Sociology Point of View”. Tehran, History Culture and Art Research. pp: 985-998
21. - http://www.caroun.com/Painting/Iran/CoffeeHouse.html
22. - http://www.irantravelingcenter.com/painting_iran
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA



XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Zarei K, Shamlo G, Hamidimanesh T. Explaining the Effective Role of Coffee House in the Formation of Coffee House Painting. Parseh J Archaeol Stud. 2018; 2 (5) :143-159
URL: http://journal.richt.ir/mbp/article-1-112-fa.html

زارعی کریم، شاملو غلامرضا، حمیدی‌منش تقی. تبیین نقش تأثیرگذار قهوه‌خانه در جریان شکل‌گیری نقاشی قهوه‌خانه‌ای. مطالعات باستان شناسی پارسه. 1397; 2 (5) :159-143

URL: http://journal.richt.ir/mbp/article-1-112-fa.html



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
سال 2، شماره 5 - ( 9-1397 ) برگشت به فهرست نسخه ها
فصلنامه مطالعات باستان شناسی پارسه Parseh Journal of Archaeological Studies
Persian site map - English site map - Created in 0.2 seconds with 30 queries by YEKTAWEB 4361